**************************************************************************************************************************

ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ - MAKEDONIKA GEOGRAPHIKA

***********************************************************************************************************************************************************************************************

Elias Kapetanopoulos, Professor Dr. [Greece-Rome]

Department of History

Central Connecticut State University

New Britain, CT 06050-4010 [USA]

Telephone: (860) 832-2820 (office) – (860) 832-2804 (Fax) - (860) 229-9960 (home)

E-mail: Kapetanopoulos@ccsu.edu

Web site: www.history.ccsu.edu/elias/elias.htm

Areas of research: Attic epigraphy-Athenian institutions of the Roman period (200 B.C.-300 A.D.), and early Makedon(ia)/Makedones.

=========================================

19 Mart€ou 2005 >19 March 2005 = 20 ÉOktvbr€ou 2009 > 20 October 2009

MAKEDONIS IEÉ > MAKEDONIS XV

MEROS G > PART C

==============================

Geograhical Limits of Makedon, -167 B.C.=Gevgrafikå ÜOria Makedon€aw, -167 p.X.

Hesiod

Konst. Porphyrogennetos, De thematibus II, ed. B. G. Niebuhr in CSHB III (Bonn 1840)

48-49 [P 22-23]:

DeÊteron y°ma Makedon€aw

Makedon€a ≤ x≈ra Ùnomãsyh épÚ MakedÒnow toË DiÚw ka‹ Yu€aw t∞w Deukal€vnow, Àw fhsin ÑHs€odow ı poihtÆw:

≤ d' Ípokussam°nh Di‹ ge€nato terpikeraÊnƒ

uÂe dÊv, Mãgnhta MakhdÒna y' ﬂppioxãrmhn,

o· per‹ Pier€hn ka‹ ÖOlumpon d≈mat' ¶naion.

êlloi d' épÚ MakedÒnow toË AﬁÒlou, …w ÑEllãnikow ﬂere€vn pr≈t˙ t«n §n ÖArgei "ka‹ MakedÒnow AﬁÒlou, oÍ nËn MakedÒnew kaloËntai, mÒnoi metå Mus«n tÒte oﬁkoËntew." l°getai d¢ ka‹ Makedon€aw mo›ra Mãketa, …w MarsÊaw §n pr≈tƒ Makedoniak«n: "ka‹ tØn ÉOreste€an (=ÉHreste€an) d¢ Mãketan l°gousin épÚ toË MakedÒnow." éllå ka‹ tØn ˜lhn Makedon€an Maket€an o‰den Ùnomazom°nhn Kle€dhmow §n pr≈toiw ÉAty€dow: "ka‹ §jƒk€syhsan Íp¢r tÚn AﬁgialÚn ênv t∞w kaloum°nhw Maket€aw." oﬂ d¢ t∞w Makedon€aw basileÊsantew épogÒnouw •autoÁw ÑHrakl°ouw Ùnomãzousin, ÑHrakl°ouw §ke€nou toË boufãgou ka‹ leontofÒnou tugxãnontow, o‘ tØn eﬁkÒna ka‹ tÚ m°geyow ka‹ ˜lon aÈtoË tÚn xarakt∞ra §n t“ ÑIppodrÒmƒ ı xalkoËw éndriåw épemãjato: ˜w ∑n ÉAlkmÆnhw ka‹ ÉAmfitrÊvnow uﬂÒw, …w ÜEllhnew ceudologoËsi to›w grãmmasi. diÚ ka‹ ént‹ tain€aw ka‹ st°mmatow ka‹ porfÊraw basilik∞w t“ d°rmati t∞w kefal∞w toË l°ontow •autoÁw tainioËsi, ka‹ st°mma toËto ka‹ kÒsmon ≤goËntai, ka‹ Íp¢r pãnta l€yon ka‹ mãrgaron toÊtƒ §gkallvp€zontai. ka‹ mãrtuw éjiÒpistow aÈtÚ tÚ nÒmisma toË MakedÒnow ÉAlejãndrou, toiaÊt˙ eﬁkÒni kallvpizÒmenon. [eﬁ] §krãthse d¢ ≤ basile€a t«n MakedÒnvn érjam°nh épÚ toË tr€tou uﬂoË ÑHrakl°ouw KaranoË prosagoreuom°nou, aÈjhye›sa d¢ épÚ Fil€ppou toË patrÚw ÉAlejãndrou, megalunye›sa d¢ ka‹ ÍperfuØw genom°nh ka‹ t«n êkrvn t∞w g∞w aÈt«n §picaÊsasa §p' aÈtoË ÉAlejãndrou ka‹ t«n aÈtoË diadÒxvn, ktl.

Cf. Schwartz, J., Pseudo-Hesiodeia (Leiden 1960) 334. [Dübner, Fr., Arriani Anabasis et Indica, and] Müller, C., Reliqua Arriani (Paris 1877), Marsyas Pellaeus: MAKEDONIKA.

Maked∆n AﬁÒlou – cf. in this web site, Makedonis IX: Makedon-Eponymos].

And below, under Konstantinos Porphyrogennetos.

Herodotos, 5.17: PaiÒnvn m¢n dØ oﬂ xeirvy°ntew ≥gonto §w tØn ÉAs€hn. Megãbazow d¢ …w §xeir≈sato toÁw Pa€onaw, p°mpei égg°louw §w

Makedon€hn êndraw •ptå P°rsaw, o„ met' aÈtÚn §ke›non ∑san dokim≈tatoi §n t“ stratop°dv: §p°mponto d¢ otoi parã ÉAmÊnthn aﬁtÆsontew g∞n te ka‹ Ïdvr Dare€v basil°i. ¶sti d¢ §k t∞w Prasiãdow l€mnhw sÊntomow kãrta §w tØn Makedon€hn: pr«ton m¢n gãr ¶xetai t∞w l€mnhw tÚ m°tallon §j o‘ Ïsteron toÊtvn tãlanton érgur€ou ÉAlejãndrƒ ≤m°rhw •kãsthw §fo€ta, metå d¢ tÚ m°tallon DÊsvron kaleÒmenon ˆrow Íperbãnta eÂnai §n Makedon€˙.

7.127: ÑVw d¢ §w tØn Y°rmhn ép€keto ı J°rjhw, ·druse aÈtoË tØn stratiÆn. §p°sxe d¢ ı stratÚw aÈtoË stratopedeuÒmenow tØn parå yãlassan x≈rhn tosÆnde, érjãmenow [=J°rjhw] épÚ Y°rmhw pÒliow ka‹ t∞w Mugdon€hw m°xri Lud€e≈ te potamoË ka‹ ÑAliãkmonow, o„ oÈr€zousi g∞n tØn Bottiai€da te ka‹ Makedon€da, §w t»utÚ =°eyron tÚ Ïdvr summ€sgontew. §stratopedeÊonto m¢n dØ §n toÊtoisi to›si xvr€oisi oﬂ bãrbaroi, t«n d¢ katalexy°ntvn toÊtvn potam«n §k Krhstvna€vn =°vn Xe€dvrow moËnow oÈk ént°xrhse tª stratiª pinÒmenow éllÉ §p°lipe.

7.173: …, ka‹ ép€keto (=stratÚw ÑEllÆnvn) §w tå T°mpea §w tØn §sbolØn ¥ per épÚ Makedon€hw t∞w kãtv §w Yessal€hn f°rei parå potamÚn PhneiÒn, metajÁ d¢ ÉOlÊmpou te ˆreow §Ònta ka‹ t∞w ÖOsshw. §nyaËta §stratopedeÊonto t«n ÑEllÆnvn katå mur€ouw ıpl€taw sulleg°ntew, ka€ sfi pros∞n ≤ Yessal«n ·ppow: §stratÆgee d¢ Lakedaimon€vn m¢n EÈa€netow ı KarÆnou …, ÉAyhna€vn d¢ Yemistokl°hw ı Neokl°ow. ¶meinan d¢ Ùligaw ≤m°raw §nyaËta: épikÒmenoi går êggeloi parå ÉAlejãndrou toË ÉAmÊntev éndrÚw MakedÒnow suneboÊleuÒn sfi épallãssesyai mhd¢ m°nontaw §n tª §sbolª katapathy∞nai ÍpÚ toË stratoË toË §piÒntow, shma€nontew tÚ pl∞yÒw te t∞w strati∞w ka‹ tåw n°aw. …w d¢ oto€ sfi taËta suneboÊleuon, xrhstå går §dÒkeon sumbouleÊein ka€ sfi eÎnoow §fa€neto §∆n ı Maked≈n, §pe€yonto. dok°ein d° moi, érrvd€h ∑n tÚ pe›yon, …w §pÊyonto ka‹ êllhn §oËsan §sbolØn §w YessaloÁw katå tØn ênv Makedon€hn diå Perraib«n katå GÒnnon pÒlin, tª per dØ ka‹ §s°bale ≤ stratiØ ≤ J°rjev. katabãntew d¢ oﬂ ÜEllhnew §p‹ tåw n°aw Ùp€sv §poreÊnto §w tÚn ÉIsymÒn.

8.137: ToË d¢ ÉAlejãndrou toÊtou ßbdomow gen°tvr Perd€kkhw §st‹ ı kthsãmenow t«n MakedÒnvn tØn turann€da trÒpƒ toi“de. §j ÖArgeow ¶fugon §w ÉIllurioÁw t«n Thm°nou épogÒnvn tre›w édelfeo€, Gauãnhw te ka‹ ÉA°ropow ka‹ Perd€kkhw, §k d¢ ÉIlluri«n ÍperbalÒntew §w tØn ênv Makedon€hn ép€konto §w Leba€hn pÒlin. §nyaËta d¢ §yÆteuon §p‹ misy“ parå t“ basil°i, ˘ m¢n ·ppouw n°mvn, ˘ d¢ boËw, ı d¢ ne≈tatow aÈt«n Perd€kkhw tå leptå tvn probãtvn. ≤ d¢ gunØ toË basil°ow aÈtØ tå sit€a sfi ¶pesse: ∑san går tÚ pãlai ka‹ aﬂ turann€dew t«n ényr≈pvn ésyen°ew xrÆmasi, oÈ moËnon ı d∞mow: ˜kvw d¢ Ùpt—h, ı êrtow toË paidÚw toË yhtÚw Perd€kkev diplÆsiow §g€neto aÈtÚw •vutoË. §pe‹ d¢ aﬁe‹ t»utÚ toËto §g€neto, e‰pe prÚw tÚn êndra tÚn •vut∞w: tÚn d¢ ékoÊsanta §s∞lye aÈt€ka …w e‡h t°raw ka‹ f°roi m°ga ti. kal°saw d¢ toÁw y∞taw prohgÒreu° sfi épallãssesyai §k g∞w t∞w •vutoË. o„ d¢ tÚn misyÚn ¶fasan d€kaioi e‰nai épolabÒntew oÏtv §ji°nai. §nyaËta ı basileÁw toË misyoË p°ri ékoÊsaw, ∑n går katã tØn kapnodÒkhn §w tÚn o‰kon §s°xvn ı ¥liow, e‰pe yeoblabØw genÒmenow "MisyÚn d¢ Ím›n §g∆ Ím°vn êjion tÒnde épod€dvmi," d°jaw tÚn ¥lion. ı m¢n dØ Gauãnhw te ka‹ ı ÉA°ropow oﬂ presbÊteroi ßstasan §kpeplhgm°noi, …w ≥kousan taËta: ı d¢ pa›w, §tÊgxane går ¶xvn mãxairan, e‡paw tãde "DekÒmeya Œ basileË tå dido›w," perigrãfei tª maxa€r˙ §w tÚ ¶dafow toË o‡kou tÚn ¥lion, perigrãcaw d°, §w tÚn kÒlpon tr‹w érusãmenow toË ≤l€ou, épallãsseto aÈtÒw te ka‹ oﬂ met' §ke€nou.

8.138: O„ m¢n dØ épÆisan, t“ d¢ basil°i shma€nei tiw t«n par°drvn oÂÒn ti xr∞ma poiÆseie ı pa›w ka‹ …w sÁn nÒƒ ke€nvn ı ne≈tatow lãboi tå didÒmena. ˘ d¢ taËta ékoÊsaw ka‹ Ùjunye‹w p°mpei §p' aÈtoÁw ﬂpp°aw épol°ontaw. potamÚw d¢ §st‹ §n tª x≈r˙ taÊt˙, t“ yÊousi oﬂ toÊtvn t«n éndr«n ép' ÖArgeow épÒgonoi svt∞ri: otow, §pe€te di°bhsan oﬂ Thmen€dai, m°gaw oÏtv §rrÊh Àste toÁw ﬂpp°aw mØ o·ouw te gen°syai diab∞nai. o„ d¢ épikÒmenoi §w êllhn g∞n t∞w Makedon€hw o‡khsan p°law t«n kÆpvn t«n legom°nvn e‰nai M€dev toË Gord€ev, §n to›si fÊetai aÈtÒmata =Òda, ©n ßkaston ¶xon •jÆkonta fÊlla, Ùdmª te Íperf°ronta t«n êllvn. §n toÊtoisi ka‹ ı SilhnÚw to›si kÆpoisi ¥lv, …w l°getai ÍpÚ MakedÒnvn. Íp¢r d¢ tvn kÆpvn ˆrow k°etai B°rmion oÎnoma, êbaton ÍpÚ xeim«now. §nyeËten d¢ ırm≈menoi, …w taÊthn ¶sxon, katestr°fonto ka‹ tØn êllhn Makedon€hn.

Theopompos = Athenaios, Deipnosophistai, 2.45 c: ... ÑHliÒdvrow d° fhsi tÚn ÉEpifan∞ ÉAnt€oxon, ˘n diå tåw prãjeiw PolÊbiow ÉEpiman∞ kale›, tØn krÆnhn tØn §n ÉAntioxe€& kerãsai o‡nƒ: kayãper ka‹ tÚn FrÊga M€dan fhs‹ YeÒpompow, ˜te •le›n tÚn SilhnÚn ÍpÚ m°yhw ±y°lhsen. §st‹ d¢ ≤ krÆnh, Àw fhsi B€vn, m°sh Maid«n ka‹ PaiÒnvn ÖInna kaloum°nh. Stãfulow d° fhsi tØn toË o‡nou (d) prÚw tÚ Ïdvr krçsin Melãmpoda pr«ton eÍre›n. (Loeb text)

Thoukydides, 2. 98.1: Sitãlkhw m¢n oÔn x≈raw tosaÊthw basileÊvn pareskeuãzeto tÚn stratÒn. ka‹ §peidØ aÈt“ •to›ma ∑n, êraw

§poreÊeto §p‹ tØn Makedon€an pr«ton m¢n diå t∞w aÈtoË érx∞w, ¶peita diã Kerk€nhw §rÆmou ˆrouw, ˜ §sti meyÒrion Sint«n ka‹ PaiÒnvn.

2.99.1-6: (1) Junhyro€zonto oÔn §n tª DobÆrƒ ka‹ pareskeuãzonto ˜pvw katå korufØn §sbaloËsin §w tØn kãtv Makedon€an, ∏w ı Perd€kkaw ∂rxen. (2)t«n går MakedÒnvn eﬁs‹ ka‹ Lugkhsta‹ ka‹ ÉElimi«tai ka‹ êlla ¶ynh §pãnvyen, ì jÊmmaxa m°n §sti toÊtoiw ka‹ ÍpÆkoa, basile€aw d' ¶xei kay' aÍtã. (3) tØn d¢ parå yãlassan nËn Makedon€an ÉAl°jandrow ı Perd€kkou patØr ka‹ oﬂ prÒgonoi aÈtoË Thmen€dai tÚ érxa›on ˆntew §j ÖArgouw pr«toi §ktÆsanto ka‹ §bas€leusan énastÆsantew mãx˙ §k m¢n Pier€aw P€eraw, o„ Ïsteron ÍpÚ tÚ Pãggaion p°ran StrumÒnow ’khsan Fãgrhta ka‹ êlla xvr€a (ka‹ ¶ti ka‹ nËn PierikÚw kÒlpow kale›tai ≤ ÍpÚ t“ Pagga€ƒ prÚw yãlassan g∞), §k d¢ t∞w Bott€aw kaloum°nhw Bottia€ouw, o„ nËn ˜moroi Xalkid°vn oﬁkoËsin: (4) t∞w d¢ Paion€aw parå tÚn ÖAjion potamÚn stenÆn tina kayÆkousan ênvyen m°xri P°llhw ka‹ yalãsshw §ktÆsanto, ka‹ p°ran ÉAj€ou m°xri StrumÒnow tØn Mugdon€an kaloum°nhn ÉHd«naw §jelãsantew n°montai. (5) én°sthsan d¢ ka‹ §k t∞w nËn ÉEord€aw kaloum°nhw ÉEordoÊw, œn oﬂ m¢n pollo‹ §fyãrhsan, braxÁ d° ti aÈt«n per‹ FÊskan kat–khtai, ka‹ §j ÉAlmvp€aw ÖAlmvpaw. (6) §krãthsan d¢ ka‹ t«n êllvn §yn«n oﬂ MakedÒnew o‘toi ì ka‹ nËn ¶ti ¶xousi, tÒn te ÉAnyemoËnta ka‹ Grhstvn€an ka‹ Bisalt€an ka‹ MakedÒnvn aÈt«n pollÆn. tÚ d¢ jÊmpan Makedon€a kale›tai ka‹ Perd€kkaw ÉAlejãndrou basileÁw aÈt«n ∑n ˜te Sitãlkhw §pπei.

N.G.L. Hammond, A History of Macedonia, I (Arno Press, NY, 1981=Oxford Univ. Press 1972) 436=Thucydides, 2.99.

2.100: (1) Ka‹ oﬂ m¢n MakedÒnew otoi §piÒntow polloË stratoË édÊnatoi ˆntew émÊnesyai ¶w te tå karterå ka‹ tå te€xh ˜sa ∑n §n tª x≈r& §sekom€syhsan: (2) ∑n d¢ oÈ pollã, éllå Ïsteron ÉArx°laow ı Perd€kkou uﬂÚw basileÁw genÒmenow tå nËn ˆnta §n tª x≈r& ”kodÒmhse ka‹ ıdoÁw eÈye€aw ¶teme ka‹ tïlla diekÒsmhse tå (=t°) katå tÚn pÒlemon ·ppoiw ka‹ ˜ploiw ka‹ tª êll˙ praskeuª kre€ssoni µ jÊmpantew oﬂ êlloi basil∞w Ùkt∆ oﬂ prÚ aÈtoË genÒmenoi. (3) ı d¢ stratÚw t«n Yr&k«n §k t∞w DobÆrou §s°bale pr«ton m¢n §w tØn Fil€ppou prÒteron oÔsan érxÆn, ka‹ eÂlen EﬁdomenØn m¢n katå krãtow, Gortun€an d¢ ka‹ ÉAtalãnthn ka‹ êlla êtta xvr€a ımolog€& diå tØn ÉAmÊntou fil€an prosxvroËnta, toË Fil€ppou uﬂ°ow, parÒntow: EÈrvpÚn d¢ §poliÒrkhsan m°n, •le›n d¢ oÈk §dÊnanto. (4) ¶peita d¢ ka‹ §w tØn êllhn Makedon€an proux≈rei tØn §n éristerò P°llhw ka‹ KÊrrou. ¶sv d¢ toÊtvn §w tØn Bottia€an ka‹ Pier€an oÈk éf€konto, éllå tÆn te Mugdon€an ka‹ Grhstvn€an ka‹ ÉAnyemoËnta §dπoun. (5) oﬂ d¢ MakedÒnew pez“ m¢n oÈd¢n dienooËnto émÊnesyai, ·ppouw d¢ prosmetapemcãmenoi épÚ t«n ênv jummãxvn, ˜p˙ doko€h, Ùl€goi prÚw polloÁw §s°ballon §w tÚ strãteuma t«n Yr&k«n. (6) ka‹ √ m¢n prosp°soien, oÈde‹w Íp°menen êndraw ﬂpp°aw te égayoÁw ka‹ teyvrakism°nouw, ÍpÚ d¢ plÆyouw perikl˙Òmenoi aÍtoÁw pollaplas€ƒ t“ ım€lƒ §w k€ndunon kay€stasan: Àste t°low ≤sux€an ∂gon, oÈ nom€zontew ﬂkano‹ e‰nai prÚw tÚ pl°on kinduneÊein.

2.101: (1) ÑO d¢ Sitãlkhw prÒw te tÚn Perd€kkan lÒgouw §poie›to œn ßneka §strãteuse, ka‹ §peidØ oﬂ ÉAyhna›oi oÈ par∞san ta›w naus‹n épistoËntew aÈtÚn mØ ¥jein (d«ra d¢ ka‹ pr°sbeiw ¶pemcan aÈt“), ¶w te toÁw Xalkid°aw ka‹ Bottia€ouw m°row ti toË stratoË p°mpei, ka‹ teixÆreiw poiÆsaw §dπou tØn g∞n. (2) kayhm°nou d' aÈtoË per‹ toÁw x≈rouw toÊtouw oﬂ prÚw nÒton oﬁkoËntew Yessalo‹ ka‹ Mãgnhtew ka‹ oﬂ êlloi ÍpÆkooi Yessal«n ka‹ oﬂ m°xri Yermopul«n ÜEllhnew §fobÆyhsan mØ ka‹ §p‹ sfçw ı stratÚw xvrÆs˙, ka‹ §n paraskeuª ∑san. (3) … (4) par°sxe d¢ lÒgon ka‹ §p‹ toÁw t«n ÉAyhna€vn polem€ouw ÜEllhnaw mØ Íp' aÈt«n égÒmenoi katå tÚ jummaxikÚn ka‹ §p‹ sfçw xvrÆsvsin. (5) ı d¢ tÆn te XalkidikØn ka‹ BottikØn ka‹ Makedon€an ëma §p°xvn ¶fyeire, ka‹ §peidØ aÈt“ oÈd¢n §prãsseto œn ßneka §s°bale, ka‹ ≤ stratiå s›tÒn te oÈk e‰xen aÈt“ ka‹ ÍpÚ xeim«now §talaip≈rei, énape€yetai ÍpÚ SeÊyou toË SparadÒkou, édelfidoË ˆntow ka‹ m°giston mey' •autÚn dunam°nou, Àst' §n tãxei épelye›n. tÚn d¢ SeÊyhn krÊfa Perd€kkaw ÍposxÒmenow édelfØn •autoË d≈sein ka‹ xrÆmata §p' aÈtª prospoie›tai. (6) ka‹ ı m¢n peisye‹w ka‹ me€naw triãkonta tåw pãsaw ≤m°raw, toÊtvn d¢ Ùkt∆ §n XalkideËsin, énex≈rhse t“ strat“ katå tãxow §p' o‡kou: Perd€kkaw d¢ Ïsteron Straton€khn tØn •autoË édelfØn d€dvsi SeÊy˙, Àsper Íp°sxeto. tå m¢n oÔn katå tØn Sitãlkou strate€an oÏtvw §g°neto.

4.78.1-2, 5-6: (1)…, tÒte dØ §poreÊeto (=Bras€daw). (2) ∑gon d¢ ka‹ êlloi Yessal«n aÈtÚn ka‹ §k Lar€shw Nikon€daw Perd€kk& §pitÆdeiow \n. tØn går Yessal€an êllvw te oÈk eÎporon ∑n dii°nai êneu égvgoË, ktl., (5) … ka‹ taÊt˙ m¢n tª ≤m°r&, √ §k t∞w Melite€aw éf≈rmhsen, §w FãrsalÒn te §t°lese ka‹ §stratopedeÊsato §p‹ t“ ÉApidan“ potam“, §ke›yen d¢ §w Fãkion, ka‹ §j aÈtoË §w Perraib€an. (6) épÚ d¢ toÊtou ≥dh oﬂ m¢n Yessal«n égvgo‹ pãlin ép∞lyon, oﬂ d¢ Perraibo‹ aÈtÒn, ÍpÆkooi ˆntew Yessal«n, kat°sthsan §w D›on t∞w Perd€kkou érx∞w, ˘ ÍpÚ t“ ÉOlÊmpƒ Makedon€aw prÚw YessaloÁw pÒlisma ke›tai.

4.124: (1) Bras€daw d¢ ka‹ Perd€kkaw §n toÊtƒ strateÊousin ëma §p‹ ÉArraba›on tÚ deÊteron §w LÊgkon. ka‹ ∑gon ı m¢n œn §krãtei MakedÒnvn tØn dÊnamin ka‹ t«n §noikoÊntvn ÑEllÆnvn ıpl€taw, ı d¢ prÚw to›w aÈtoË perilo€poiw t«n Peloponnhs€vn Xalkid°aw ka‹ ÉAkany€ouw ka‹ t«n êllvn katå dÊnamin •kãstvn. jÊmpan d¢ tÚ ıplitikÚn t«n ÑEllÆnvn trisx€lioi mãlista, ﬂpp∞w d' oﬂ pãntew ±koloÊyoun MakedÒnvn jÁn XalkideËsin Ùl€gou §w xil€ouw, ka‹ êllow ˜milow t«n barbãrvn polÊw. (2) §sbalÒntew d¢ §w tØn ÉArraba€ou ka‹ eÍrÒntew éntestratopedeum°nouw aÍto›w toÁw Lugkhstãw, éntekay°zonto ka‹ aÈto€. (3) ka‹ §xÒntvn t«n m¢n pez«n lÒfon •kat°rvyen, ped€ou d¢ toË m°sou ˆntow, oﬂ ﬂpp∞w §w aÈtÚ katadramÒntew ﬂppomãxhsan pr«ta émfot°rvn, ¶peita d¢ ka‹ ı Bras€daw ka‹ ı Perd€kkaw, proelyÒntvn prot°rvn épÚ toË lÒfou metå t«n ﬂpp°vn t«n Lugkhst«n ıplit«n ka‹ •to€mvn ˆntvn mãxesyai, éntepagagÒntew ka‹ aÈto‹ jun°balon ka‹ ¶trecan toÁw Lugkhstãw, ka‹ polloÁw m¢n di°fyeiran, oﬂ d¢ loipo‹ diafugÒntew prÚw tå met°vra ≤sÊxazon. (4) metå d¢ toËto tropa›on stÆsantew dÊo m¢n µ tre›w ≤m°raw §p°sxon, toÁw ÉIllurioÁw m°nontew ¥jein. ¶peita ı Perd€kkaw §boÊleto proÛ°nai §p‹ tåw toË ÉArraba€ou k≈maw ka‹ mØ kay∞syai, Bras€daw d¢ t∞w te M°ndhw perior≈menow, mØ t«n ÉAyhna€vn prÒteron §pipleusãntvn ti pãy˙, ka‹ ëma t«n ÉIlluri«n oÈ parÒntvn, oÈ prÒyumow ∑n, éllå énaxvre›n mçllon.

4.125: (1) Ka‹ §n toÊtƒ diaferom°nvn aÈt«n ±gg°lyh ˜ti ka‹ oﬂ ÉIllurio‹ met' ÉArraba€ou, prodÒntew Perd€kkan, geg°nhntai. Àste ≥dh émfot°roiw m¢n dokoËn énaxvre›n diå tÚ d°ow aÈt«n, ˆntvn ényr≈pvn max¤mvn, kurvy¢n d¢ oÈd¢n §k t∞w diaforçw ıphn€ka xrØ ırmçsyai, nuktÒw te §pigenom°nhw, oﬂ m¢n MakedÒnew ka‹ tÚ pl∞yow t«n barbãrvn eÈyÁw fobhy°ntew, ˜per file› megãla stratÒpeda ésaf«w §kplÆgnusyai, ka‹ nom€santew pollaplas€ouw m¢n µ ∑lyon §pi°nai, ˜son d¢ oÎpv pare›nai, katastãntew §w aﬁfn€dion fugØn §x≈roun §p' o‡kou, ka‹ tÚn Perd€kkan tÚ pr«ton oÈk aﬁsyanÒmenon, …w ¶gnv, ±nãgkasan pr‹n tÚn Bras€da ﬁde›n (êpvyen går polÁ éllÆlvn §stratopedeÊonto) proapelye›n. (2) Bras€daw d¢ ëma tª ßƒ …w e‰de toÁw MakedÒnaw prokexvrhkÒtaw (=proanakexvrhkÒtaw), toÊw te ÉIllurioÁw ka‹ tÚn ÉArraba›on m°llontaw §pi°nai, junagag∆n ka‹ aÈtÚw §w tetrãgvnon tãjin toÁw ıpl€taw ka‹ tÚn cilÚn ˜milon §w m°son lab≈n, dienoe›to énaxvre›n. (3) §kdrÒmouw d°, e‡ p˙ prosbãlloien aÈto›w, ¶taje toÁw nevtãtouw, ka‹ aÈtÚw logãdaw ¶xvn triakos€ouw teleuta›ow gn≈mhn e‰xen Ípoxvr«n to›w t«n §nant€vn pr≈toiw proskeisom°noiw ényistãmenow émÊnesyai. (4) ka‹ pr‹n toÁw polem€ouw §ggÁw e‰nai, …w diã tax°vn parekeleÊsato to›w strati≈taiw toiãde.

4.126: (1) "Eﬁ m¢n mØ Íp≈pteuon, êndrew PeloponnÆsioi, Ímçw t“ te memon«syai … (3) barbãrouw d¢ oÓw nËn épeir€& d°dite, maye›n xrÆ, §j œn te prohg≈nisye to›w MakedÒsin aÈt«n ka‹ éf' œn §g∆ eﬁkãzvn te ka‹ êllvn ékoª §p€stamai, oÈ deinoÁw §som°nouw. (4) …"

4.127: (1) ToiaËta ı Bras€daw parain°saw Íp∞ge tÚ strãteuma. … (2) …, tÒte dØ t«n metå toË Bras€dou ÑEllÆnvn §n tª eÈruxvr€& oﬂ pollo‹ t«n barbãrvn ép°sxonto, m°row d° ti katalipÒntew aÈto›w §pakolouyoËn prosbãllein, oﬂ loipo‹ xvrÆsantew drÒmƒ §p€ te toÁw feÊgontaw t«n MakedÒnvn oÂw §ntÊxoien ¶kteinon ka‹ tØn §sbolÆn, ¥ §sti metajÊ duo›n lÒfoin stenØ §w tØn ÉArraba€ou, fyãsantew prokat°labon, eﬁdÒtew oÈk oÔsan êllhn t“ Bras€d& énax≈rhsin. …

4.128: (1) ÑO d¢ (=Bras€daw) gnoÁw proe›pe to›w mey' aÈtoË triakos€oiw, … (3) Bras€daw d¢ …w éntelãbeto t«n mete≈rvn, katå ésfãleian mçllon ﬁ∆n aÈyhmerÚn éfikne›tai §w ÖArnisan pr«ton t∞w Perd€kkou érx∞w. (4) ka‹ aÈto‹ ÙrgizÒmenoi oﬂ strati«tai tª proanaxvrÆsei t«n MakedÒnvn, ˜soiw §n°tuxon katå tØn ıdÚn zeÊgesin aÈt«n boeiko›w µ e‡ tini skeÊei §kpeptvkÒti, oÂa §n nukterinª ka‹ foberò énaxvrÆsei eﬁkÚw ∑n jumb∞nai, tå m¢n ÍpolÊontew kat°kopton, t«n d¢ oﬁke€vsin §poioËnto. (5) épÚ toÊtou te pr«ton Perd€kkaw Bras€dan te pol°mion §nÒmise ka‹ §w tÚ loipÚn Peloponnhs€vn tª m¢n gn≈m˙ di' ÉAyhna€ouw oÈ jÊnhyew m›sow eÂxe, t«n d¢ énagka€vn jumfÒrvn dianaståw (=t“ d¢ énagka€ƒ jumfÒrƒ diaståw) ¶prassen ˜tƒ trÒpƒ tãxista to›w m¢n jumbÆsetai, t«n d¢ épallãjetai.

4.129.1: Bras€daw d¢ énaxvrÆsaw §k Makedon€aw §w Tor≈nhn katalambãnei ÉAyhna€ouw M°ndhn ≥dh ¶xontaw, ktl.

Polybios, 5.97. (1) Katå d¢ toÁw aÈtoÁw kairoÁw F€lippow ı basileÁw katelãbeto Bulãzvra, meg€sthn oÔsan pÒlin t∞w Paion€aw ka‹

l€an eÈka€rvw keim°nhn prÚw tåw eﬁsbolåw tåw épÚ t∞w Dardanik∞w eﬁw Makedon€an, … (2) … (3) … (4) …

5.108. (1)-(4), (8)-(9)

Livy, 45.18.1-31.1 (167 B.C.)

45.18.1: Omnium primum liberos esse placebat Macedonas atque Illyrios, ut omnibus gentibus appareret arma populi Romani non liberis servitutem, sed contra servientibus libertatem adferre, (2) … (3) Metalli quoqe Macedonici, quod ingens vectigal erat, locationes praediorumque rusticorum tolli placebat; (4) … (5) Ne ipsos quidem Macedonas id [=idem V] exercere posse; …

45.18. (6) (Denique ne, si) [=om V] commune concilium [=consilum V] gentis esset, improbus vulgi adsentator [=improbumuulgiadsenator V] aliquando libertatem salubri moderatione [=moderationi V] datam ad licentiam pestilentam traheret, (7) in quattuor regiones discribi [=describi V] Macedoniam, ut suum quaeque concilium [=consilium V] haberet, placuit et dimidium tributi, quam quod regibus ferre soliti erant, populo Romano pendere. Similia his et (in) [=om. V] Illyricum mandata.

45.29 (1) Ipse, ubi dies venit quo adesse Amphipoli denos principes civitatium iusserat litterasque omnis, quae ubique depositae essent, et pecuniam regiam conferri, cum decem legatis circumfusa omni multitudine Macedonum in tribunali consedit. (2) Adsuetis regio imperio tamen novi imperii formam [=novi in forma V] terribilem praebuit tribunal, summoto aditus [=additu V], praeco, accensus, insueta omnia oculis auribusque quae vel socios, nedum hostis victos, terrere possent. (3) Silentio per praeconem facto Paulus Latine, quae senatui, quae sibi ex consilii sententia visa essent, pronuntiavit. Ea Cn. Octavius praetor—nam et ipse aderat—interpretata sermone Graeco referebat. (4) Omnium primum liberos esse iubere Macedonas, habentis urbes easdem agrosque, utentes legibus suis, annuos creantis magistratus; tributum dimidium eius, quod pependissent regibus, pendere populo Romano. (5) Deinde in quattuor regiones dividi Macedoniam:

[1] (5) unam fore et primam partem quod agri inter Strymonem et Nessum sit amnem; (6) accessurum [=sitsuccessurum V] huic parti trans Nessum ad orientem versum, qua Perseus tenuisset, vicos castella, oppida, praeter Aenum et Maroneum et Abdera; cis [=Abderatis V] Strymonem autem vergentia ad occasum, Bisalticam omnem cum Heraclea, quam Sinticen appellant.

[2] (7) Secundam fore regionem, quam ab ortu Strymo amplecteretur amnis, praeter Sinticen Heracleam et Bisaltas, ab occasuque Axius [=occasuquaacsius V] terminaret fluvius, additis Paeonibus, qui prope Axium flumen ad regionem orientis colerent.

[3] (8) Tertia pars facta, quam Axius ab oriente, Peneus amnis ab occasu cingunt; ad septentrionem Bora mons obicitur; adiecta huic parti regio Paeonia, qua ab occasu praeter Axium amnem porrigitur; Edessa quoque et Beroea eodem concesserunt.

NOTE. Not clear what river is the Peneus.

[4] (9) Quarta regio trans Boram [=dorsuna V] montem, una parte confinis Illyrico, altera Epiro. Capita regionum, ubi concilia fierent, primae regionis Amphipolim, secundae Thessalonicen, tertiae Pellam, quartae Pelagoniam fecit. Eo concilia suae cuiusque regionis indici, pecuniam conferri, ibi magistratus creari iussit.

NOTE. Pelagonia, below, under IEROKLHS, hÉ. ÉEparx€a Makedon€aw bÉ, ÍpÚ ≤gemÒna, pÒleiw hÉ.

(10) Pronuntiavit deinde neque conubium neque commercium agrorum aedificiorumque inter se placere cuiquam extra fines regionis suae esse. (11) Metalla quoque auri atque argenti non exerceri, ferri et aeris permitti [=nec fieri et aeris permittit V]. Vectigal exercentibus dimidium eius impositum quod pependissent regi. Et sale invecto uti vetuit.

(12) Dardanis repetentibus Paeoniam, quod et sua fuisset et continens esset finibus suis, omnibus dare libertatem pronuntiavit, qui sub regno Persei fuissent.

(13) Post non impetratam Paeoniam salis commercium dedit; tertiae regioni imperavit, ut Stobos Paeoniae deveherent, pretiumque statuit.

(14) Navalem materiam et ipsos caedere et alios pati vetuit. Regionibus, quae adfines barbaris essent—excepta autem tertia omnes erant--, permisit, ut praesidia armata in finibus extremis haberent.

30. (1) Haec pronuntiata primo die conventus varie adfecerunt animos. Libertas praeter spem data adrexit et levatum annuum vectigal; (2) regionatim commercio [=mesico V] interruptis sua videri lacerata [=advideri lacerata V], tamquam animali in artus alterum alterius indigentis distracto; adeo, quanta Macedonia esset, quam divisui facilis, quam se [=et a se V] ipsa quaeque contenta [=co tempta V] pars esset. Macedones quoque ignorabant. (3) Pars prima Bisaltas habet, fortissimos viros—trans Nessum amnem incolunt et circa Strymonem--, et multas frugum proprietates et metalla et opportunitatem Amphipolis, quae obiecta claudit omnes ab oriente sole in Macedoniam aditus. (4) Secunda pars celeberrimas urbes Thessalonicen (et) Cassandream habet, ad hoc Pallenen, fertilem ac frugiferam terram; maritimas quoque opportunitates ei praebent portus ad Toronen ac [=toroneam V] montem Atho Aeneamque et Acanthum [=eneaeuocanthunc V], alii (ad Thessaliam) insulamque Euboeam, alii ad Hellespontum opportune versi. (5) Tertia regio nobilis urbes Edessam et Beroeam et Pellam habet et Vettiorum bellicosam gentem, incolas quoque permultos Gallos et Illyrios, impigros cultores. (6) Quartam regionem Eordaei et Lyncestae et Pelagones incolunt; iuncta his Atintania et Tymphaeis et Elimiotis. (7) Frigida haec omnis duraque cultu et aspera plaga est; cultorum quoque ingenia terrae similia habet. Ferociores eos et accolae barbari faciunt, nunc bello exercentes, nunc in pace miscentes ritus suos. (8) Divisa itaque Macedonia [=aitqaue Macedoniae V] partium usibus separatis, quanta universa esset, ostendit [=universos tendit V].

31. (1) Macedoniae formula dicta cum leges quoque se daturum ostendisset, Aetoli deinde citati. In qua cognitione magis utra pars Romanis, utra regi favisset quaesitum est, quam utra [=utre V] fecisset iniuriam aut accepisset; (2) …

32. (1) His rerum externarum cognitionibus interpositis Macedonum rursus advocatum concilium; (2) pronuntiatum, quod ad statum Macedoniae pertinebat, senatores, quos synhedros vocant, legendos esse, quorum consilio res publica administraretur. (3) Nomina deinde sunt recitata principum Macedonum, quos cum liberis maioribus quam quindecim annos natis praecedere in Italiam placeret. (4) Id, prima specie saevum, mox apparuit multitudini Macedonum pro libertate sua esse factum. Nominati sunt enim regis amici purpuratique, duces exercituum, praefecti navium aut praesidiorum, servire regi humiliter, aliis superbe imperare adsueti; (5) … (6) …, iussi Macedonia excedere atque in Italiam ire; qui non paruisset imperio, mors denuntiata. (7) Leges Macedoniae dedit cum tanta cura, ut non hostibus victis, sed sociis bene meritis dare videretur, et quas ne usus quidem longo tempore, qui unus est legum corrector, experiendo argueret. (8) Ab seriis rebus ludicrum, quod ex multo ante praeparato et in Asiae civitates et ad reges missis qui denuntiarent, et, cum circumiret ipse Graeciae civitates, indixerat [=indignato V] principibus, magno apparatu Amphipoli fecit. (9) Nam et artificum omnis generis, qui ludicram artem faciebant, ex toto orbe terrarum multitudo [=omnis multitudo V] et athletarum et nobilium equorum convenit et legationes cum victimis et quidquid aliud deorum hominumque causa fieri magnis ludis in Graecia solet, (10) its factum est, ut non magnificentiam tantum, sed prudentiam in dandis spectaculis, ad quae rudes tum Romani erant, admirarentur. (11) Epulae quoque legationibus paratae et opulentia et cura eadem. Vulgo dictum ipsius ferebant et convivium instruere et ludos parare eiusdem esse, qui vincere bello sciret.

33. (1) Edito ludicro [=ludicro omnis generis V] clupeisque aereis in naves impositis cetera omnis generis arma cumulata (in) ingentem acervum, (2) precatus Martem, Minervam Luamque [=Lunamque V] matrem et ceteros deos, quibus spolia hostium dicare ius fasque est, ipse imperator face subdita succendit; deinde circumstantes tribuni militum pro se quisque ignes coniecerunt. (3) Notata est in illo conventu Europae Asiaeque, undique partim ad gratulationem, partim ad spectaculum contracta multitudine, tantis navalibus terrestribusque exercitibus, (4) ea copia rerum, ea vilitas annonae, ut et privatis et civitatibus et gentibus dona data pleraque eius generis sint ab imperatore, non in usum praesentem, sed etiam quod domos aveherent. (5) Spectaculo fuit ei, quae venerat, turbae non scaenicum magis ludicrum, non certamina hominum aut curricula equorum, quam praeda Macedonica omnis ut viseretur exposita, statuarum tabularumque et textilium [=ex tilium V] et vasorum ex auro et argento et aere et ebore factorum ingenti cura in ea regia, (6) ut non in praesentem modo speciem, qualibus referta regia Alexandreae erat, sed in perpetuum usum fierent. (7) Haec in classem imposita devehenda Romam Cn. Octavio data. Paulus benigne legatis dimissis transgressus Strymonem mille passuum ab Amphipoli castra posuit; inde profectus Pellam quinto die pervenit. (8) Praetergressus urbem, ad Pellaeum [=paeleum V], quod vocant, biduum moratus, P. Nasicam et Q. Maximum filium cum parte copiarum ad depopulandos Illyrios, qui Persea iuverant bello, misit iussos ad Oricum sibi occurrere; ipse Epirum petens quintis decimis castris Passaronem pervenit.

(Loeb text)

=====================

Strabon [ca. 64 B.C.-A.D. 24],

7.7.8 C 326 – 327

8. ÉHpeir«tai dÉ eﬁs‹ ka‹ ÉAmf€loxoi ka‹ oﬂ Íperke€menoi ka‹ sunãptontew to›w ÉIlluriko›w ˆresi, traxe›an oﬁkoËntew x≈ran, Molotto€ te ka‹ ÉAyamçnew ka‹ A‡yikew ka‹ Tumfa›oi ka‹ ÉOr°stai Parvra›o€ te ka‹ ÉAtintçnew, oﬂ m¢n plhsiãzontew to›w MakedÒsi mçllon, oﬂ d¢ t“ ÉIon€ƒ kÒlpƒ. l°getai d¢ tØn ÉOrestiãda katasxe›n pote ÉOr°sthw, feÊgvn tÚn t∞w mhtrÚw fÒnon, ka‹ katalipe›n §p≈numon •autoË tØn x≈ran, kt€sai d¢ ka‹ pÒlin, kale›syai dÉ aÈtØn ÖArgow ÉOrestikÒn. énam°miktai d¢ toÊtoiw tå ÉIllurikå ¶ynh tå prÚw not€ƒ m°rei t∞w Ùrein∞w ka‹ tå Íp¢r toË ÉIon€ou kÒlpou: t∞w går ÉEpidãmnou ka‹ t∞w ÉApollvn€aw m°xri t«n Keraun€vn ÍperoikoËsi Bull€on°w te ka‹ Taulãntioi ka‹ Pary›noi ka‹ BrËgoi: plhs€on d° pou ka‹ tå érgure›a tå §n Damast€ƒ, per‹ ì Du°stai [=peresãdu°w te] sunestÆsanto tØn dunaste€an ka‹ ÉEgxele€oiw oÓw [=ÉEgxel°ouw ka‹] ka‹ Sesarhy€ouw kaloËsi: prÚw d¢ toÊtoiw Lugkhsta€ te ka‹ ≤ Deur€opow ka‹ ≤ tripol›tiw Pelagon€a ka‹ ÉEordo‹ ka‹ ÉEl€meia ka‹ ÉErãtura. taËta d¢ prÒteron m¢n katadunasteÊeto ßkasta, œn §n to›w ÉEgxele€oiw [=ÉEgxel€oiw C, ÉEgxel°oiw k] oﬂ Kãdmou ka‹ ÑArmon€aw épÒgonoi ∑rxon, ka‹ tå muyeuÒmena per‹ aÈt«n §ke› de€knutai. otoi m¢n oÔn oÈx ÍpÚ ﬁyagen«n ≥rxonto: oﬂ d¢ Lugkhsta‹ ÍpÉ ÉArraba€ƒ §g°nonto, toË Bakxiad«n g°nouw ˆnti: toÊtou dÉ ∑n yugatrid∞ ≤ Fil€ppou mÆthr toË ÉAmÊntou EÈrud€kh, S€rra [=ÖIrra] d¢ yugãthr: ka‹ t«n ÉHpeirvt«n d¢ Molotto‹ ÍpÚ PÊrrƒ t“ Neoptol°mou [=Neoptol°mƒ] toË ÉAxill°vw ka‹ to›w épogÒnoiw aÈtoË, Yettaloiw oÔsi, gegonÒtew: oﬂ loipo‹ d¢ ÍpÚ ﬁyagen«n ≥rxonto: e‰tÉ §pikratoÊntvn ée€ tinvn kat°strecen ëpanta eﬁw tØn MakedÒnvn érxÆn, plØn Ùl€gvn t«n Íp¢r toË ÉIon€ou kÒlpou. ka‹ dØ ka‹ tå per‹ LÊgkon [=LugkhstÚn] ka‹ Pelagon€an ka‹ ÉOrestiãda ka‹ ÉEl€meian tØn ênv Makedon€an §kãloun, oﬂ dÉ Ïsteron ka‹ §leuy°ran: ¶nioi d¢ ka‹ sÊmpasan tØn m°xri KorkÊraw Makedon€an prosagoreÊousin, (C 327) aﬁtiologoËntew ëma, ˜ti ka‹ kourò ka‹ dial°ktƒ ka‹ xlamÊdi ka‹ êlloiw toioÊtoiw xr«ntai paraplhs€vw: ¶nioi d¢ ka‹ d€glvtto€ eﬁsi. kataluye€shw d¢ t∞w MakedÒnvn érx∞w, ÍpÚ ÑRvma€oiw ¶pese. diå d¢ toÊtvn §st‹ t«n §yn«n ≤ ÉEgnat€a ıdÚw §j ÉEpidãmnou ka‹ ÉApollvn€aw: per‹ d¢ tØn §p‹ Kandaou€aw ıdÚn a· te l€mnai eﬁs‹n aﬂ per‹ LuxnidÒn, tarixe€aw ﬁxyÊvn aÈtãrkeiw ¶xousai, ka‹ potamo‹ o· te eﬁw tÚn ÉIÒnion kÒlpon §kp€ptontew ka‹ oﬂ §p‹ tå nÒtia m°rh, ˜ tÉ ÖInaxow ka‹ ı ÖAratyow [==at«ow] ka‹ ı ÉAxel“ow ka‹ ı EÎhnow ı LukÒrmaw prÒteron kaloÊmenow, ı m¢n eﬁw tÚn kÒlpon tÚn ÉAmbrakikÚn §mbãllvn, ı d¢ eﬁw tÚn ÉAxel“on, aÈtÚw d¢ ı ÉAxel“ow eﬁw tØn yãlattan ka‹ ı EÎhnow, ı m¢n tØn ÉAkarnan€an dieji≈n, ı d¢ tØn Aﬁtvl€an: ı d¢ ÉEr€gvn pollå dejãmenow =eÊmata §k t«n ÉIllurik«n Ùr«n ka‹ Lugkhst«n ka‹ BrÊgvn ka‹ DeuriÒpvn ka‹ PelagÒnvn [=pleiÒnvn] eﬁw tÚn ÉAjiÚn §kd€dvsi.

7.7.9 C 327

9. PrÒteron m¢n oÔn ka‹ pÒleiw ∑san §n to›w ¶ynesi toÊtoiw: tripol›tiw goËn ≤ Pelagon€a §l°geto, ∏w ka‹ ÖAzvrow ∑n, ka‹ §p‹ t“ ÉEr€gvni pçsai aﬂ t«n DeuriÒpvn pÒleiw ’khnto, œn tÚ Bruãnion ka‹ ÉAlalkomena‹ ka‹ StÊbara: KÊdrai d¢ BrÊgvn [=Burs«n], Aﬁg€nion d¢ Tumfa€vn, ˜moron Aﬁyik€& ka‹ Tr€kk˙: plhs€on dÉ ≥dh t∞w te Makedon€aw ka‹ t∞w Yettal€aw per‹ tÚ Po›on ˆrow ka‹ tØn P€ndon A‡yik°w te ka‹ toË PhneioË phga€, œn émfisbhtoËsi Tumfa›o€ te ka‹ oﬂ ÍpÚ tº P€ndƒ Yettalo€, ka‹ pÒliw ÉOjÊneia parå tÚn ÖIvna potamÒn, ép°xousa ÉAz≈rou t∞w Tripol€tidow stad€ouw •katÚn e‡kosi: plhs€on d¢ ka‹ ÉAlalkomena‹ ka‹ Aﬁg€nion ka‹ EÎrvpow ka‹ aﬂ toË ÖIvnow eﬁw tÚn PhneiÚn sumbola€. tÒte m¢n on, …w e‰pon, ka€per oÔsa traxe›a ka‹ Ùr«n plÆrhw, Tomãrou [=Tamãrou] ka‹ Poluãnou ka‹ êllvn pleiÒnvn, ˜mvw eÈãndrei ¥ te ÖHpeirow pçsa ka‹ ≤ ÉIllur€w: nËn d¢ tå pollå m¢n §rhm€a kat°xei, tå dÉ oﬁkoÊmena kvmhdÚn ka‹ §n §reip€oiw le€petai. §kl°loipe d° pvw ka‹ tÚ mante›on tÚ §n Dvd≈n˙, kayãper tîlla.

7. frgs. 2, 4-6, 9-14, 16b-c, 17-26, 27a, 35, 36, 38-39, 41-42, 47

2. ÜOti katå YesprvtoÁw. ka‹ MolottoÁw tåw gra€aw pel€aw [=pele€aw] ka‹ toÁw g°rontaw pel€ouw, kayãper ka‹ parå MakedÒsi: ka‹ peligÒnaw goËn kaloËsin §ke›noi toÁw §n tima›w, kayå parå Lãkvsi ka‹ Massali≈taiw toÁw g°rontaw. ˜yen ka‹ tåw §n tª Dvdvna€& dru˛ memuyeËsyai pele€aw fas€n. (Epitome Vaticana)

4. ÑH d¢ Paion€a toÊtoiw m°n §sti prÚw ßv to›w ¶ynesi, prÚw dÊsin d¢ to›w Yr&k€oiw ˆresi, prÚw êrkton dÉ Íp°rkeitai to›w MakedÒsi, diå Gortun€ou pÒlevw ka‹ StÒbvn ¶xousa tåw eﬁsbolåw §p‹ tå prÚw ….. [stenå] (diÉ œn ı ÉAjiÚw =°vn duse€sbolon poie› tØn Makedon€an §k t∞w Paion€aw, …w ı PhneiÚw diå t«n Temp«n ferÒmenow épÚ t∞w ÑEllãdow aÈtØn §rumno›), prÚw nÒton (d¢) to›w AÈtariãtaiw ka€ Dardan€oiw ka‹ ÉArdia€oiw ımore›: §kt°tatai d¢ ka‹ m°xri StrumÒnow ≤ Paion€a. (Epit. Vat.)

5. ÜOti ı ÉAliãkmvn eﬁw tÚn Yerma›on kÒlpon =e›. (Epit. Vat.)

6. ÑH dÉ ÉOrest‹w pollÆ, ka‹ ˆrow ¶xei m°ga m°xri toË KÒrakow t∞w Aﬁtvl€aw kay∞kon ka‹ toË ParnassoË, perioikoËsi dÉ aÈto€ te ÉOr°stai ka‹ Tumfa›oi ka‹ oﬂ §ktÚw ÉIsymoË ÜEllhnew oﬂ per‹ ParnassÚn ka‹ tØn O‡thn ka‹ P€ndon. •n‹ m¢n dØ koin“ ÙnÒmati kale›tai BÒion tÚ ˆrow, katå m°rh d¢ polu≈numÒn §stin. fas‹ dÉ épÚ t«n Íchlotãtvn skopi«n éforçsyai tÒ te Aﬁga›on p°lagow ka‹ tÚ ÉAmbrakikÚn ka‹ tÚ ÉIÒnion, prÚw ÍperbolÆn, o‰mai, l°gontew. ka‹ tÚ PteleÚn ﬂkan«w §stin §n Ïcei tÚ perike€menon m°xri t∞w Kerkura€aw, tª dÉ §p‹ tØn katå Leukãda yãlassan. (Epit. Vat.)

9. LoipØ dÉ §st‹ t∞w EÈr≈phw ¥ te Makedon€a ka‹ t∞w Yrñkhw tå sunex∞ taÊt˙ m°xri Buzant€ou ka‹ ≤ ÑEllåw ka‹ aﬂ prosexe›w n∞soi. ¶sti m¢n oÔn ÑEllåw ka‹ ≤ Makedon€a: nun‹ m°ntoi tª fÊsei t«n tÒpvn ékolouyoËntew ka‹ t“ sxÆmati xvr‹w ¶gnvmen aÈtØn épÚ t∞w êllhw ÑEllãdow tãjai ka‹ sunãcai prÚw tØn ˜moron aÈtª Yrñkhn m°xri toË stÒmatow toË EÈje€nou ka‹ t∞w Propont€dow. e‰ta metÉ Ùl€ga m°mnhtai Kuc°lvn ka‹ toË ÜEbrou [=EÎrou] potamoË. katagrãfei d¢ ka€ ti sx∞ma parallhlÒgrammon, §n ⁄ ≤ sÊmpasa Makedon€a §st€n. (Epit. Vat.)

10. ÜOti ± Makedon€a perior€zetai §k m¢n dusm«n tª paral€& toË ÉAdr€ou, §j énatol«n d¢ tª parallÆlƒ taÊthw meshmbrinª grammª tª diå t«n §kbol«n ÜEbrou potamoË ka‹ Kuc°lvn pÒlevw, §k borrç d¢ tª nooum°n˙ eÈye€& grammª tª diå Bert€skou ˆrouw ka‹ Skãrdou ka‹ ÉOrbÆlou ka‹ ÑRodÒphw ka‹ A·mou: tå går ˆrh taËta, érxÒmena épÚ toË ÉAdr€ou, diÆkei katå eÈye›an grammØn ßvw toË EÈje€nou, poioËnta xerrÒnhson megãlhn prÚw nÒton, tÆn te Yrñkhn ımoË ka‹ Makedon€an ka‹ ÖHpeiron ka‹ ÉAxa˝an: §k nÒtou d¢ tª ÉEgnat€& ıd“ épÚ Durrax€ou pÒlevw prÚw énatolåw ﬁoÊs˙ [=ﬁoËsi] ßvw Yessalonike€aw: ka‹ ¶sti tÚ sx∞ma toËto t∞w Makedon€aw parallhlÒgrammon [=parallhlogrãmmou] ¶ggista. (Epit. ed.)

11. ÜOti ÉHmay€a §kale›to prÒteron ≤ nËn Makedon€a. ¶labe d¢ toÎnoma toËto épÉ érxa€ou tinÚw t«n ≤gemÒnvn MakedÒnow. ∑n d¢ ka‹ pÒliw ÉHmay€a prÚw yalãss˙. Kate›xon d¢ tØn x≈ran taÊthn ÉHpeirvt«n tinew ka‹ ÉIlluri«n, tÚ d¢ ple›ston Bottia›oi ka‹ Yròkew: oﬂ m¢n §k KrÆthw, Àw fasi, tÚ g°now ˆntew, ≤gemÒna ¶xontew BÒttvna [=BoÊtvna]. Yr&k«n d¢ P€erew m¢n §n°monto tØn Pier€an ka‹ tå per‹ tÚn ÖOlumpon, Pa€onew d¢ (tå) per‹ tÚn ÉAjiÚn potamÚn ka‹ tØn kaloum°nhn diå toËto ÉAmfaj›tin, ÉHdvno‹ d¢ ka‹ Bisãltai tØn loipØn m°xri StrumÒnow: œn oﬂ m¢n aÈtÚ toËto proshgoreÊonto Bisãltai, ÉHdvn«n dÉ oﬂ m¢n MugdÒnew, oﬂ d¢ ÖHdvnew, oﬂ d¢ Siy«new. toÊtvn d¢ pãntvn oﬂ ÉArgeãdai kaloÊmenoi kat°sthsan kÊrioi ka‹ Xalkide›w oﬂ §n EÈbo€&. §p∞lyon d¢ ka‹ Xalkide›w oﬂ §n EÈbo€& §p‹ tØn t«n Siy≈nvn ka‹ sun–kisan pÒleiw §n aÈtª per‹ triãkonta, §j œn Ïsteron §kballÒmenoi sun∞lyon eﬁw m€an oﬂ ple€ouw aÈt«n, eﬁw tØn ÖOlunyon: »nomãzonto dÉ oﬂ §p‹ Yrñkhw Xalkide›w. (Epit. Vat.)

11a. TÚ d¢ §ynikÚn toË BÒtteia diå toË i, …w Strãbvn §n zÉ. kale›tai d¢ épÚ BÒttvnow KrhtÚw ≤ pÒliw. (Etymol. Magnum, p. 206, 6)

11b. ÉAmfãjion: dÊv m°rh lÒgou. pÒliw [=potamÒw]. tÚ §j aÈtoË ÉAmfaj€thw. Strãbvn •bdÒm˙. (St. Byz., ÉAmfãjion)

12. ÜOti PhneiÚw m¢n ır€zei tØn kãtv ka‹ prÚw yalãtt˙ Makedon€an épÚ Yettal€aw ka‹ Magnhs€aw, ÑAliãkmvn d¢ tØn ênv, ka‹ ¶ti toÁw ÉHpeir≈taw ka‹ toÁw Pa€onaw ka‹ aÈtÚw ka‹ ı ÉEr€gvn ka‹ ı ÉAjiÚw ka‹ ßteroi. (Epit. Vat.)

12a. Eﬁ går katå tÚn Gevgrãfon épÚ Phl€ou ka‹ PhneioË t«n Yettalik«n prÚw mesÒgaian parãkeintai MakedÒnew m°xri Paion€aw ka‹ t«n ÉHpeirvtik«n §yn«n, §k d¢ PaiÒnvn summax€an §n Tro€& e‰xon oﬂ ÜEllhnew, dusxer¢w no∞sai to›w Trvs‹n §lye›n summax€an §k t«n =hy°ntvn porrvt°rv PaiÒnvn. (Eustathios, Iliad 2.848)

=Eustathios, Iliad 2. 848-850: ÜOti Pura€xmhw ∑ge <<Pa€onaw égkulotÒjouw thlÒyen §j ÉAmud«now épÉ ÉAj€ou eÈrÁ =°ontow>>, ˘ dØ prÒskeitai eﬁw diastolØn toË èpl«w éj€ou §piyetikoË ÙnÒmatow. e‰ta §panalambãnvn tÚn ÖAjion, oÂa yaÊmatÒw tinow êjion, l°gei <<ÉAj€ou, o kãlliston Ïdvr §pik€dnatai a‡˙>>. (v. 848) Pa€onaw d¢ l°gei §ntaËya, §j œn µ diÉ œn =°ei ı ÖAjiow potamÚw Paion€aw. | fas‹ d¢ tå SxÒlia §ntaËya, ˜ti Pa€onew ˜moroi Yr&j€, ka‹ doke› kalÚn oÏtv noe›n. êllvw går épor€an ple€sthn ¶xei ı per‹ PaiÒnvn §ntaËya lÒgow, Àsper ka‹ ı per‹ Lar€sshw, …w prodedÆlvtai. eﬁ går katå tÚn Gevgrãfon Phl€ou ka‹ PhneioË t«n Yettalik«n prÚw mesoga›an parãkeintai MakedÒnew m°xri Paion€aw ka‹ t«n ÉHpeirvtik«n §yn«n, §k d¢ PaiÒnvn summax€an §n Tro€& eÂxon oﬂ ÜEllhnew, dusxer¢w no∞sai to›w Trvs‹n §lye›n sum|max€an §k t«n =hy°ntvn porrvt°rv PaiÒnvn. ˜mvw m°ntoi tin¢w ka‹ toËto gen°syai fas€. ka‹ ¶stv eﬁrhm°non, §pe‹ bohye›syai doke› ka‹ ÍpÚ toË poihtoË eﬁpÒntow Pa€onaw toÊtouw oÈk §ggÊyen poy¢n §lye›n éllå thlÒyen. ÖEsti d° tiw mne€a PaiÒnvn ka‹ §n to›w per‹ Sell«n. Per‹ d¢ Pura€xmou §n to›w toË Porfur€ou f°retai, ˜ti PatrÒklou énelÒntow aÈtÚn ÉAsteropa›ow ∑ge toÁw Pa€onaw, ˘n ¶rricen ÉAxilleÊw. per‹ d¢ PaiÒnvn zhtht°on ka‹ §n | to›w toË PerihghtoË. ÉIst°on d¢ ka€, ˜ti ÑHrÒdotow o‰de Pa€onaw ka‹ per‹ tÚn StrumÒna, §fÉ œn ka‹ parhxe› tÚ <<to›w Periny€oiw paion€sasin §pixeiroËsin oﬂ Pa€onew>>. l°gei d¢ ka€, ˜ti Paion€a §p‹ StrumÒni potam“ pepolism°nh, eﬁs‹ d¢ TeÊkrvn t«n §k Tro€aw êpoikoi. ka‹ ˜ti prÚw Bor°an katå tÚ Pãggaion ˆrow ÍperoikoËntew ∑san Pa€onew ka‹ DÒbhrew. tÚ d¢ Pãggaion ¶teine, fhs€, prÚw meshmbr€an eﬁw tÚn StrumÒna ka‹ ≤ per‹ aÈtÚ g∞ §kale›to Ful|l€w. ı d¢ Gevgrãfow l°gei ka€, ˜ti ÖAjiow ka‹ Strum∆n §k PaiÒnvn =°ousi ka‹ ˜ti oﬂ m¢n Pa€onaw Frug«n épo€kouw, oﬂ d¢ érxhg°taw épofa€nousi. ka‹ tØn Paion€an m°xri Pelagon€aw ka‹ Pier€aw §ktetãsyai fas€. l°gontai d¢ ka‹ pollØn pãlai t∞w Makedon€aw katasxe›n ka‹ m°xri Propont€dow proelye›n ka‹ P°rinyon poliork∞sai. ShmeioÊmenoi d¢ oﬂ palaio‹ ka€, ˜ti dittÚn tÚ t«n PaiÒnvn ¶ynow, ka‹ …w oﬂ m¢n ÍpÚ tÚn Pura€xmhn | Pa€onew tojÒtai, oﬂ d¢ per‹ tÚn ÉAsteropa›on dolix°gxeew, l°gousin, ˜ti eﬁkÚw tÚn ÉAsteropa›on xron€zontow toË pol°mou Ïsteron §lye›n, …w ka‹ ÉIfidãmanta ka‹ ÑR∞son, toÁw prÚ | brax°vn eﬁrhm°nouw. ÉAgkulÒtojoi d¢ …, …, …., …, … …, …, ≤ égkÁlh. (v. 849) ÉAmud∆n d¢ µ katã tinaw ÉAbud∆n pÒliw Paion€aw, ∏w ı pol€thw ÉAmud≈niow …w Kalud≈niow. TÚ d° <<eÈrÁ =°ontow>> grãfous€ tinew ka‹ Íf°n <<eÈrur°ontow>>. (v. 850) Kãlliston d¢ | Ïdvr Àsper nËn tÚ toË ÉAj€ou, oÏtv ka‹ éllaxoË tÚ toË ÉEnip°vw. …

=Eustathii Commentarii ad Homeri Iliadem Pertinentes, ed. Marchinus van der Valk (E.J. Brill, 1971) 564, 359-565, 360.

9.5.1 C 429: •kat°rvyen dÉ épÚ m¢n Phl€ou ka‹ PhneioË prÚw tØn mesÒgaian MakedÒnew parãkeintai m°xri Paion€aw ka‹ t«n

ÉHpeirvtik«n §yn«n: épÚ d¢ t«n Yermopul«n tå parãllhla to›w MakedÒsin ˆrh tå Oﬁta›a ka‹ Aﬁtvlikã, to›w DvrieËsi ka‹ t“ Parnass“ sunãptonta: kale€syv d¢ tÚ m¢n prÚw to›w MakedÒsi pleurÚn érktikÒn, tÚ dÉ ßteron nÒtion.

9.5.4 C 430: ÑO d¢ poihtØw [=ÜOmhrow] eﬁw d°ka m°rh ka‹ dunaste€aw diel∆n tØn sÊmpasan g∞n, ∂n nËn Yettal€an

prosagoreÊomen, proslab≈n tina ka‹ t∞w Oﬁta€aw ka‹ t∞w Lokrik∞w, …w dÉ aÏtvw ka‹ t∞w ÍpÚ MakedÒsin nËn tetagm°nhw, Ípogrãfei ti koinÚn ka‹ pãs˙ x≈r& sumba›non, tÚ metabãllesyai ka‹ tå ˜la ka‹ tå kayÉ ßkasta parå tåw t«n §pikratoÊntvn dunãmeiw.

9.5.11 C 434: diå går tØn §pifãneiãn te ka‹ tØn §pikrãteian t«n Yettal«n ka‹ t«n MakedÒnvn oﬂ plhsiãzontew aÈto›w

mãlista t«n ÉHpeirvt«n, oﬂ m¢n •kÒntew, oﬂ dÉ êkontew, m°rh kay€stanto Yettal«n µ MakedÒnvn, kayãper ÉAyamçnew ka‹ A‡yikew ka‹ Tãlarew Yettal«n, ÉOr°stai d¢ ka‹ PelagÒnew ka‹ ÉElimi«tai MakedÒnvn. 12: ÑH d¢ P€ndow ˆrow §st‹ m°ga, prÚw êrkton m¢n tØn MakedÒnvn, prÚw •sp°ran d¢ Perraib0Áw metanãstaw ényr≈pouw ¶xon [=¶xousa], prÚw d¢ meshmbr€an Dòlopaw, (prÚw ßv d¢ tØn ÑEstiai«tin): aÏth dÉ §st‹ t∞w Yettal€aw.

9.5.16 C 437: polem«n går [=F€lippow] per‹ t∞w ≤gemon€aw §pexe€rei pr≈toiw ée‹ to›w §ggÊyen, ka‹ kayãper aÈt∞w t∞w

MagnÆtidow tå pollå m°rh Makedon€an §po€hse ka‹ t∞w Yrñkhw ka‹ t∞w êllhw t∞w kÊklƒ g∞w, oÏtv ka‹ tåw prÚ t∞w Magnhs€aw nÆsouw éf˙re›to, ka‹ tåw ÍpÉ oÈdenÚw gnvrizom°naw prÒteron perimaxÆtouw ka‹ gnvr€mouw §po€ei. tØn dÉ oÔn SkËron ka‹ mãlista ...

9.5.22 C442-443: toÁw dÉ oÔn ÍpÚ toË poihtoË [=ÑOmÆrou] lexy°ntaw Mãgnhtaw Ístãtouw §n t“ Yettalik“ katalÒgƒ

nomist°on toÁw §ntÚw t«n Temp«n épÚ toË PhneioË ka‹ t∞w ÖOsshw ßvw Phl€ou, MakedÒnvn to›w Pieri≈taiw ımÒrouw, to›w ¶xousi tØn toË PhneioË pera€an m°xri t∞w yalãtthw.

(Loeb)

-------------------------------------------------

Scylax of Caryanda = Pseudo-Scylax, PERIPLOUS [<<late 4^th cent. B.C.>> OCD]

65. MAGNHTES. ÖEynow §st‹ MagnÆtvn parå yãlattan, ka‹ pÒleiw a·de: … ÉEn mesoge€& d¢ §poikoËsin ¶ynow Perraibo€, ÜEllhnew. M°xri §ntaËyã §stin épÚ ÉAmbrak€aw sunexØw ≤ ÉEllãw: §pieik«w d¢ ka‹ [≤] §p‹ yalãtt˙ pçsa [§n] ÑEllãdi ımo€vw §st€ [=Codex ka‹ §p‹ yal~ pçsa ÑEllãdi ımo€vw §st€].

66. MAKEDONIA. ÉApÚ d¢ PeinioË potamoË MakedÒnew eﬁs‹n ¶ynow, ka‹ kÒlpow Yerma›ow. Pr≈th pÒliw Makedon€aw ÑHrãkleion: D›on, PÊdna pÒliw ÑEllhn€w, Mey≈nh pÒliw ÑEllhn‹w ka‹ ÑAliãkmvn potamÒw, ÉAlvrÚw pÒliw ka‹ potamÚw Lud€aw, P°lla pÒliw ka‹ bas€leion §n aÈtª ka‹ énãplouw eﬁw aÈtØn énå tÚn Lud€an: ÖAjiow potamÒw, ÉEx°dvrow potamÒw, Y°rmh pÒliw, A‡neia ÑEllhn€w, PallÆnh êkra makrå eﬁw tÚ p°lagow énate€nousa, ka‹ pÒleiw a·de §n tª PallÆn˙ ÑEllhn€dew: Pot€daia §n t“ m°sƒ tÚn ﬁsymÚn §mfrãttousa, M°ndh, ÖAfutiw, Yrambh˝w, Ski≈nh, Kanãstraion t∞w PallÆnhw ﬂerÚn ékrvtÆrion. ÖEjv d¢ toË ﬁsymoË pÒleiw a·de: ÖOlunyow ÑEllhn€w, MhkÊberna ÑEllhn€w, Sermul€a ÑEllhn‹w ka‹ kÒlpow SermulikÒw, Tor≈nh pÒliw ÑEllhn‹w ka‹ limÆn, D›on ÑEllhn€w, YussÚw ÑEllhn€w, Klevna‹ ÑEllhn€w, ÖAyvw ˆrow, ÉAkrÒyvoi ÑEllhn€w, XaradroËw ÑEllhn€w, ÉOlÒfujow ÑEllhn€w, ÖAkanyow ÑEllhn€w, ÖAlapta ÑEllhn€w, ÉAr°yousa ÑEllhn€w, BolbØ l€mnh,ÉApollvn€a ÑEllhn€w. Eﬁs‹ d¢ ka‹ êllai Makedon€aw §n mesoge€& polla€. ÖEsti d¢ kolp≈dhw: parãplouw d¢ per‹ toÁw kÒlpouw dÊo ≤mer«n. Metå d¢ Makedon€an Strum∆n potamÒw: otow ır€zei Makedon€an ka‹ Yrñkhn.

67. YRAiKH. DiÆkei d¢ ≤ Yrñkh épÚ StrumÒnow potamoË m°xri ÖIstrou potamoË toË §n t“ EÈje€nƒ PÒntƒ. …

Geographi Graeci Minores, ed. C. Müller, I (Paris, 1882) 51-54.

A. Peretti, Il periplo di Scilace (1979) [non vidi]

Anonymi (vulgo Scymni Chii) = Pseudo-Scymnus, Orbis Descriptio, lines 614-665

Tª Yettal€& dÉ ¶syÉ ˜morow ÑAyaman€a, / DolÒpvn te Perraib«n te sunor€zontÉ ¶ynh / tã tÉ Aﬁniãnvn, o·tinew t«n AﬂmÒnvn / dokoËsi Lapiy«n MurmidÒnvn te gegon°nai. / ÑUp¢r tå T°mph dÉ ¶stin ≤ t«n MakedÒnvn / x≈ra parå tÚn ÖOlumpon •j∞w keim°nh, / ∏w fasi basileËsai MakedÒna ghgen∞, ¶ynow tÚ Lugkhst«n d¢ ka‹ t«n PelagÒnvn, / t«n keim°nvn §ke›se parå tÚn ÖAjion / ka‹ Botteat«n, t«n te per‹ tÚn StrumÒna. / ÉEn tª mesoge€ƒ dÉ eﬁs‹ m¢n polla‹ pÒleiw, / ≤ P°lla ka‹ B°roia dÉ §pifan°statai: / §n paral€& d¢ Yettalon€kh PÊdna te. / Kãmcanti tØn êkran d¢ tØn kaloum°nhn / A‡neian ≤ pr‹n genom°nh Koriny€vn / kt€siw Pot€daiÉ §st€, DvrikØ pÒliw, / metå taËta Kasãndreia dÉ »nomasm°nh. / ÉEn tª mesoge€ƒ dÉ ÉAntigÒneia legom°nh: / ÖOlunyow Ïsteron d¢ genom°nh pÒliw, / ∂n §jan°sthsen F€lippow ı Maked≈n, / dÒrati kratÆsaw. Metå d¢ tØn ÉOluny€an / ÉAr°yousa, PallÆnh tÉ §pÉ ﬁsymoË keim°nh. / TaÊthn d°, Fl°gran tÚ prÒteron kaloum°nhn, / toÁw yeomãxouw G€gantaw oﬁk∞sai lÒgow, / metå taËta Pallhne›w dÉ éfÉ aÍt«n Ùnomãsai / l°gousin ırmhy°ntaw §j ÉAxa˝aw. / E‰tÉ ¶sti kÒlpow legÒmenow TorvnikÒw, / o prÒteron ∑n tiw MhkÊberna keim°nh: / •j∞w Tor≈nh to›w tÒpoiw ım≈numow. / E‰ten pelag€a L∞mnow, ÑHfa€stou trofÒw, / ∂n ı DionÊsou pr«tow oﬁk€zei YÒaw, / metå taËta dÉ ¶sxen ÉAttikØn époik€a. / TÚn ÖAyv d¢ parapleÊsanti parãliow pÒliw / ÖAkanyÒw §stin, ÉAndr€vn époik€a, / parÉ ∂n di«ruj de€knutai tetmhm°nh / •ptastãdiow: J°rjhn d¢ l°getÉ aÈtØn teme›n: / e‰tÉ ÉAmf€poliw. Strum∆n d¢ parå taÊthn m°gaw / potamÚw pararre› m°xri yalãtthw ferÒmenow / katå toÁw legom°nouw ke›se Nerπdvn xoroÊw: / §fÉ o katå mesÒgeion ÉAntifãnouw patr‹w / ke›tai legom°nh B°rga, toË dØ gegrafÒtow /

êpiston ﬂstor€aw te muyik∞w g°lvn. / MetÉ ÉAmf€polin dÉ ≤ prÒteron OﬁsÊmh pÒliw / Yas€vn genom°nh, metå d¢ taËta MakedÒnvn, / épÚ t∞w Mak°sshw ÉHmay€aw te legom°nh. / ÑEj∞w N°a pÒliw §st‹ ka‹ n∞sow Yãsow, / ∂n bãrbaroi tÚ prÒteron ’koun, …w ı lÒgow, / ¶peita Fo€nikew metå Kãdmou ka‹ Yãsou / §k t∞w ÉAs€aw diabãntew: ¶labe dÉ ≤ Yãsow / épÚ toË Yãsou ka‹ toÎnomÉ, …w ka‹ nËn ¶xei. / TØn Íperãnv x≈ran d¢ m°xri toË PontikoË / ÖIstrou parekte€nousi Yròkew nemÒmenoi.

Geographi Graeci Minores, ed. C. Müller, I (1882) 220-222.

========================================

Pliny, Natural History, 4.9-11 [reign of Titus, A.D. 79-81)

4.9 (32) Thessaliae adnexa Magnesia est, cuius fons Libethra, oppida Iolcus, … Epiri, Achaiae, Atticae, Thessaliae in porrectum longitudo CCCCXC traditur, latitudo CCIIIC.

4.10 (33) Macedonia postea CL populorum, duobus incluta regibus quondamque terrarum imperio, Emathia antea dicta. haec ad Epiroticas gentes in solis occasum recedens post terga Magnesiae atque Thessaliae infestatur a Dardanis : partem eius septentrionalem Paeonia ac Pelagonia protegunt a Triballis. oppida Aegiae, in quo sepeliri mos reges, Beroea, et in regione quae Pieria appellatur a nemore Aeginium. (34) in ora Heraclea, flumen Apilas, oppida Pydna, Oloros, amnis Haliacmon. intus Aloritae, Vallaei, Phylacaei, Cyrrhestae, Tyrissaei, Pella colonia, oppidum Stobi civium Romanorum. mox Antigonea, Europus ad Axium amnem, eodemque nomine per quod Rhoedias fluit, Scydra, Eordaea, Mieza, Gordyniae. (35) mox in ora Ichnae, fluvius Axius; ad hunc finem Dardani, Treres, Pieres Macedoniam accolunt, ab hoc amne Paeoniae gentes Paroraei, Eordenses, Almopi, Pelagones, Mygdones, montes Rhodope, Scopius, Orbelus; dein praeiacente gremio terrarum Arethusii, Antiochienses, Idomenenses, Doberi, Aestrienses, Allantenses, Audaristenses, Morylli, Garresci, Lyncestae, Othryonei et liberi Amantini atque Orestae, coloniae Bullidenses et Dienses, Xylopolitae, Scotussaei liberi, Heraclea Sintica, Tymphaei, Toronaei. (36) in ora sinus Macedonica oppidum Chalastra et intus Pyloros, Lete, medioque litoris flexu Thessalonice liberae condicionis (as hanc a Dyrrhachio CCXLV), Therme, in Thermaico sinu oppida Dicaea, Palinandrea, Scione, promunturium Canastraeum, oppida Pallene, Phlegra. qua in regione montes Hypsizonus, Epitus, Algion, Elaeuomne, oppida Nyssos, Phryxelon, Mendae, et in Pallenensi isthmo quondam Potidaea, nunc Cassandrea colonia, Anthemus, Olophyxus, (37) sinus Mecyberna, oppida Miscella, Ampelos, Torone, Singos, Telos, fretum quo montem Atho Xerxes Persarum rex continenti abscidit in longitudine passuum MD. mons ipse a planitie excurrit in mare ad XXV [=in maria LXXV] passuum, ambitus radicis CL colligit. oppidum in cacumine fuit Acrathoon, nunc sunt Uranopolis, Palaehorium, Thyssus, Cleonae, Apollonia cuius incolae Macrobi cognominantur. (38) oppidum Cassera, faucesque alterae isthmi, Acanthus, Stagira, Sithone, Heraclea, et regio Mygdoniae subiacens, in qua recedentes a mari Apollonia,Arethusa. in ora rursus Posidium et sinus cun oppido Cermoro, Amphipolis liberum, gens Bisaltae. dein Macedoniae terminus amnis Strymo ortus in Haemo; memorandum in septem lacus eum fundi priusquam dirigat cursum. (39) Haec est Macedonia terrarum imperio potita quondam, haec Asiam, Armeniam, Hiberiam, Albaniam, Cappadociam, Syriam, Aegyptum, Taurum, Caucasum transgressa, haec in Bactris, Medis, Persis dominata toto oriente possesso, haec etiam Indiae victrix per vestigia Liberi Patris atque Herculis vagata, haec eadem est Macedonia cuius uno die Paulus Aemilius imperator noster LXXII urbes direptas vendidit. tantam differentiam sortis praestitere duo homines.

4.11 (40) Thracia sequitur, inter validissimas Europae gentes, in strategias L divisa. …

(Loeb text)

=========================================

KLAUDIOU PTOLEMAIOU GEVGRAFIKH UFHGHSIS [Claudii Ptolemaei Geographia, ed. Carolus Müllerus, I.1 (Paris 1883) 491-525: KEF.

IBÉ / Makedon€aw y°siw]. Makedonia’s limits as a Roman province, with only the cities of Makedonia proper listed below.

ÉElimivt«n [P. 493: 3]

Boull€w

ÉOrest€dow [P. 494: 4]

ÉAmant€a

KelÊdnou potamoË §kbola€

§n t“ Strumonik“ kÒlpƒ ÉHdvn€dow paral€ou [Pp. 495-496: 7]

Neãpoliw

OﬁsÊmh

StrumÒnow pot. §kbola€

ÉAmfaj€tidow [Pp. 496-497: 8] (No. 11 below)

ÉAr°yousa

Stãgeira

Xalkidik∞w (parale€petai-omitted) [Pp. 497-498: 9]

Parakt€aw (parale€petai-omitted) [Pp. 498-499: 10]

ÉAmfaj€tidow [Pp. 499-500: 11] (No. 8 above)

Yessalon€kh

ÉExed≈rou pot. §kbola€

ÉAj€ou potamoË §kbola€

Pier€aw [Pp. 500-501: 12]

Lud€ou potamoË §kbola€

PÊdna

ÉAliãkmonow pot. §kbola€

D›on kolvn€a

BafÊrou potamoË §kbola€

PhneioË potamoË §kbola€

Pelasgivt«n (parale€petai-omitted) [P. 501: 13]

Fyi≈tidow §n t“ Pelasgik“ kÒlpƒ (parale€petai-omitted) [Pp. 501-503: 14]

ÖArxetai d¢ ı m¢n Strum∆n potamÚw épÚ t«n §n meyor€ƒ Yrñkhw ka‹ Makedon€aw Ùr°vn katå y°sin §p°xvn mo€raw xxx [Pp. 503-504: 15]

ı d¢ ÉAjiÚw potamÚw épÒ te toË Skãrdou ˆrouw katå y°sin xxx

ka‹ épÚ t«n ÍpÚ tØn Dalmat€an Ùr°vn œn y°siw xxx

sumbãllous€ te éllÆlaiw aﬂ érxa‹ katå y°sin xxx

ı d¢ ÉAliãkmvn potamÚw épÚ t«n Kandau˝vn Ùr°vn katå y°sin xxx

ı d¢ PhneiÚw potamÚw épÚ toË P€ndou ˆrouw katå y°sin xxx

ka‹ ı SperxeiÚw potamÚw ımo€vw katå y°sib xxx

=========================================

IEROKLEOUS GRAMMATIKOU SUNEKDHMOS [Hieroclis Sunecdemus et Notitiae Graecae Episcopatuum, etc., ed. G. Parthey (1865=Argonaut

Publishers, Chicago, 1967)] (reign of Justinian)

P. 3: Eﬁs‹n aﬂ pçsai §parx€ai ka‹ pÒleiw aﬂ ÍpÚ tÚn basil°a t«n ÑRvma€vn tÚn §n KvnstantinoupÒlei §parx€ai jdÉ, pÒleiw

QleÉ, …w Ípot°taktai.

aÉ. ÉEparx€a Yrñkhw EÈr≈phw, ÍpÚ konsoulãrion, pÒleiw idÉ

…

P. 6: wÉ. ÉEparx€a Skuy€aw, ÍpÚ ≤gemÒna, pÒleiw ieÉ

TÒmiw

DionusÒpoliw

…

AﬁgissÒw

ÑAlmur€w.

zÉ. ÉEparx€a ÉIllurikoË. aÉ Makedon€a / ÍpÚ konsoulãrion, pÒleiw lbÉ

P. 7: Yessalon€kh

P°llh

EÎrvpow

D›ow

B°roia

ÉEord°a

ÖEdessa

K°llh

ÉAlmop€a

Lãrisa

ÑHrãkleia Lãkkou

ÉAntagn€a Gem€ndou

Nik°dhw

DÒbhrow

ÉIdom°nh

Brãgulow

Pr€moula

ParyikÒpoliw

ÑHrãkleia StrumnoË

S°rrai

F€lippoi

ÉAmf€poliw

ÉApollvn€a

P. 8: Neãpoliw

ÖAkanyow

B°rgh

ÖAraurow

kl€ma MestikÚn ka‹ ÉAkÒntisma

n∞sow Yãsow

n∞sow Samoyrãkh.

hÉ. ÉEparx€a Makedon€aw bÉ, ÍpÚ ≤gemÒna, pÒleiw hÉ

StÒboi

ÖArgow

EÈstra›on [=EÈstrãion]

Pelagon€a

Bãrgala

Kelen€din

ÑArmon€a

Zãpara.

yÉ. ÉEparx€a Yessal€aw, ÍpÚ ≤gemÒna, pÒleiw izÉ

Lãrisa

…

Lam€a

P. 9: ÜUpata

…

n∞sow Pepãrhyow.

iÉ. ÉEparx€a ÑEllãdow ≥goun ÉAxa˝aw, ÍpÚ ényÊpaton, pÒleiw oyÉ

Skarf€a

…

Xair≈neia

P. 10: NaÊpaktow

…

Y∞bai mhtrÒpoliw Boivt€aw

…

Kãrustow

P. 11: Platea€

AﬁgÒsyena

ÉAy∞nai mhtrÒpoliw ÉAttik∞w

…

KÒrinyow ¥ pote ÉEfÊra mhtrÒpoliw pãshw ÑEllãdow

N°a Siku≈n, ktl.

P. 16: iwÉ. ÉEparx€a Dardan€aw, ÍpÚ ≤gemÒna, pÒleiw gÉ

SkoËpoi mhtrÒpoliw

Mhr€vn

OÈlpianã.

[P. 317, App. 3, 109 Kaitia›oi oﬂ nËn MakedÒnew]

==========================================

Konstantinos Porphyrogennetos, De Thematibus Lib. II [P 22-24, 26] (emperor, A.D. [905] 913-959)

( P 22) ÜEvw œde tÚ t∞w Yrñkhw y°ma katå tÚn ÑIerokl°ouw Sun°kdhmon, ka‹ metå taËta tÚ t∞w Makedon€aw y°ma, ˘ ÍpÚ

tÚ ÉIllurikÚn ka‹ tØn §ke›se topoyes€an t°taktai. êrxetai oÔn oÏtvw.

DeÊteron y°ma Makedon€aw

Makedon€a ≤ x≈ra »nomãsyh épÚ MakedÒnow toË DiÚw ka‹ Yu€aw t∞w Deukal€vnow, Àw fhsin ÑHs€odow ı poihtÆw:

≤ dÉ Ípokussam°nh Di‹ ge€nato terpikeraÊnƒ

uÂe dÊv, Mãgnhta MakhdÒna yÉ ﬂppioxãrmhn,

o„ per‹ Pier€hn ka‹ ÖOlumpon d≈matÉ ¶naion.

êlloi dÉ épÚ MakedÒnow toË AﬁÒlou, …w ÑEllãnikow ﬂerei«n pr≈t˙ t«n §n ÖArgei <<ka‹ MakedÒnow AﬁÒlou, o nËn MakedÒnew kaloËntai, mÒnoi metå Mus«n tÒte oﬁkoËntew>>. L°getai d¢ ka‹ Makedon€aw mo›ra Mãketa, …w MarsÊaw §n pr≈tƒ Makedoniak«n: <<ka‹ tØn ÉOreste€an [=ÉHreste€an, ÉHriste€an F] d¢ Mãketan l°gousin épÚ toË MakedÒnow>>. éllå ka‹ tØn ˜lhn Makedon€an Maket€an o‰den Ùnomazom°nhn Kle€dhmow §n pr≈toiw ÉAty€dow: <<ka‹ §jƒk€syhsan Íp¢r tÚn AﬁgialÚn ênv t∞w kaloum°nhw Maket€aw>>. Oﬂ d¢ t∞w Makedon€aw basileÊsantew épogÒnouw •autoÁw ÑHrakl°ouw Ùnomãzousin, ÑHrakl°ouw §ke€nou toË boufãgou ka‹ leontofÒnou tugxãnontow, o tØn eﬁkÒna ka‹ tÚ m°geyow ka‹ ˜lon aÈtoË tÚn xarakt∞ra §n t“ ÑIppodrÒmƒ ı xalkoËw éndriåw épemãjato: ˘w ∑n ÉAlkmÆnhw ka‹ ÉAmfitrÊvnow uﬂÒw, …w ÜEllhnew ceudologoËsi to›w grãmmasi. diÚ ka‹ ént‹ tain€aw ka‹ st°mmatow ka‹ porfÊraw basilik∞w t“ d°rmati t∞w kefal∞w toË l°ontow •autoÁw tainioËsi, ka‹ st°mma toËto ka‹ kÒsmon ≤goËntai, ka‹ Íp¢r pãnta l€yon ka‹ mãrgaron toÊtƒ §gkallvp€zontai. ka‹ mãrtuw éjiÒpistow aÈtÚ tÚ nÒmisma toË MakedÒnow ÉAlejãndrou, toiaÊt˙ eﬁkÒni kallvpizÒmenon. [eﬁ] §krãthse d¢ ≤ basile€a t«n MakedÒnvn érjam°nh épÚ toË tr€tou uﬂoË ÑHrakl°ouw KaranoË prosagoreuom°nou, aÈjhye›sa d¢ épÚ Fil€ppou toË patrÚw ÉAlejãndrou, megalunye›sa d¢ ka‹ ÍperfuØw genom°nh ka‹ t«n êkrvn t∞w g∞w aÈt«n §picaÊsasa §pÉ aÈtoË ÉAlejãndrou ka‹ t«n aÈtoË diadÒxvn, katalÆjasa d¢ eﬁw Pers°a tÚn Fil€ppou, Àste ka‹ aÈtÚ épobale›n tÚ t∞w basile€aw éj€vma: aﬁxmãlvtow går aÈtÚw ı PerseÁw metå gunaikÚw ka‹ t°knvn, ≤tthye‹w ÍpÚ Aﬁmil€ou ényupãtou ka‹ strathgoË ÑRvma€vn, eﬁw tØn ÑR≈mhn épÆxyh d°smiow, ka‹ pãnta tå t∞w basile€aw t«n MakedÒnvn §p€shma, Àste épÚ basile€aw eﬁw §parx€an tÚ sx∞ma metabale›n, ka‹ nËn eﬁw y°matow tãjin ka‹ strathg€dow aÈtØn katal∞jai.

P 23 ÉEparx€a Makedon€aw, ÍpÚ konsiliãrion, pÒleiw laÉ, Yessalon€kh, P°llh, EÎrvpow, D›ow, B°rroia, ÉEorda›oi,

ÖEdessa, K°llh, ÉAlmvp€a, ÑHrãkleia LÊgkou [=Lãkkou], ÉAntan€a, G°mindow, NikedÆw, DiÒbourow, ÑHdom°nh, Brãgulow, Pr€bana, Mar≈neia, ÉAmf€poliw, Neãpoliw, ÉApollvn€a, TÒpeirow tÚ nËn ÑRoÊsion, NikÒpoliw, ÉIyãpoliw, ÖAkanyow,

KeraiÒpurgow, B°rph, ÖAralow, DioklhtianoÊpoliw, SebastÒpoliw.

§parx€a Makedon€aw, ÍfÉ ≤gemÒna, pÒleiw hÉ, StÒloi, ÖArgow, EÎstraion, Pelagon€a, Bãrgala, Kelain€dion, ÑArmon€a,

Zãpara.

§parx€a Yessal€aw, ÍpÚ tÚn aÈtÒn, pÒleiw izÉ, Lãrissa, Dhmhtriãw, Y∞bai, ÉExinaiÒw, Lãmia, Tr€kh, GÒmfoi, ÉApãth,

mhtrÒpoliw aﬂ nËn legÒmenai N°ai Pãtrai, Kaisãreia, Fãrsalow, Bouram€nsiow, Sãltow, ÉIvannoÊbiow. n∞sow Sk€ayow, n∞sow Skep€la, n∞sow Pepãrhyow.

ÜEvw œde tÚ y°ma Makedon€aw.

Tr€ton y°ma StrumÒnow.

TÚ d¢ y°ma toË StrumÒnow tª Makedon€& sunt°taktai, ka‹ oÈdamoË toÊtou lÒgow §st‹ per‹ y°matow, éllÉ eﬁw kleisoÊraw

tãjin lelÒgistai: ka‹ SkÊyai aÈtÚ ént‹ MakedÒnvn dian°montai, ÉIoustinianoË toË ÑRinotmÆtou §n to›w ˆresi toË StrumÒnow ka‹ ta›w diabãyraiw t«n kleisour«n toÊtouw §gkatoik€santow.

T°tarton y°ma Yessalon€kh.

TÚ d¢ nËn eﬁw y°matow tãjin xrhmat€zon Yessalon€kh ka‹ aÈtÚ Makedon€aw m°row tugxãnei. ka‹ ·na mØ l°gv toÁw ¶jvyen

ka‹ palaioÁw toË toioÊtou mãrturaw prãgmatow, éjiÒxrevw mãrtuw ı ëgiow toË XristoË épÒstolow PaËlow, Makedon€an taÊthn épokal«n. grãfei dÉ oÏtvw <<parÒntow ≤m›n ÉAristãrxou MakedÒnow Yessalonik°vw>>: ≤ går Yessalon€kh mhtrÒpol€w §sti t∞w Makedon€aw. éllå ka‹ ÑIerokl∞w ı grammatikÚw §n ta›w Makedonika›w aÈtØn t°yeike pÒlesin. ¶xei d¢ tØn Ùnomas€an épÚ toiaÊthw aﬁt€aw: F€lippow ı ÉAmÊntou YessaloÁw §ke› nikÆsaw tª yugatr‹ ka‹ tª pÒlei ımvnÊmvw tÚ ˆnoma ¶yeto. [from the meaning of the daughter’s name Yessalon€kh]

P°mpton y°ma t∞w EÈr≈phw ÑEllãw.

ÑEllåw ≤ x≈ra §klÆyh épÚ ÜEllhnow toË Deukal€vnow, ˘w dunasteÊsaw t∞w Fyi≈tidow toÁw ÍphkÒouw •aut“ genom°nouw

ént‹ Graik«n ÜEllhnaw §kãlese: ka‹ tÒte pr«ton ÑEllåw »nomãsyh. oÈk ∑n d¢ toËto palaiÚn ˆnoma ¶ynouw éllå fvn∞w t∞w ÑEllhnik∞w ﬁd€vma, …w ı suggrafeÁw ÉAl°jandrÒw fhsi, tØn Ùnomas€an nevterikØn eﬁd≈w. [P 24] doke› d° moi, oÈd¢ tÚ ˆnoma toËto sÊmpasã pvw e‰xen ≤ x≈ra. oÈdÉ ı poihtØw §mnÆsyh ÑEllÆnvn, ÉArge€ouw aÈtoÁw épokal«n, éllå YessaloÁw mÒnon épokal«n, ka‹ ÑEllãda tØn ÍpÉ ÉAxille› pÒlin, …w ÉAl°jandrÒw fhsin ı polu˝stvr, oÈdamoË toÁw sÊmpantaw »nÒmasen ÜEllhnaw, oÈdÉ êllouw µ toÁw metå ÉAxill°vw §k t∞w Fyi≈tidow prÚw tØn ÖIlion §kpleÊsantaw. ¶xei d¢ tÚ y°ma t∞w ÑEllãdow pÒleiw oyÉ, pr≈thn m¢n Skãrfeian, bÉ ÉEleus›na, gÉ DaÊlion, dÉ Xair≈neian, eÉ NaÊpakton, wÉ DelfoÊw, zÉ ÖAmfissan, ka‹ tåw loipãw. …

ÜEkton y°ma PelopÒnnhsow.

KÒrinyow ¥ pote ÉEfÊra, mhtrÒpoliw pãshw ÑEllãdow ka‹ aÈt∞w PeloponnÆsou, tout°stin ÉAxa˝aw: oﬂ går ÑRvma›oi toÁw

tØn PelopÒnnhson oﬁkoËntaw ÉAxaioÁw Ùnomãzousin.

[P 26] ÖEnaton y°ma Durrãxion.

Durrãxion ¥ pote ÉEp€damnow, …

ÉEparx€a Dak€aw mesoga€ou, …

§parx€a tª palaiò, …

§parx€a Dardan€aw, …

§parx€a Pannon€aw, …

Ka‹ œde m¢n §parx€aw t∞w n°aw ÉHpe€rou, toËtÉ ¶sti toË Durrax€ou toË pãlai kaloum°nou ÉEpidãmnou. =ht°on d¢ per‹

t∞w Ùnomas€aw aÈtoË, pÒyen kale›tai Durrãxion. Durrãxion pÒliw ÑEllhnikÆ, ka‹ ÉEp€damnow klhye›sa ÍpÚ ÉEpidãmnou toË érxa€ou ¥rvow. toÊtou yugãthr M°lissa, ∏w ka‹ toË Poseid«now ı Durrãxiow: … metå d¢ tÚn ÑRizÒnikon LissÒw §sti … ka‹ ÉEp€damnow, Kerkura€vn kt€sma, ≤ nËn Durrãxion ımvnÊmvw …, …w F€lvn grãfei. D°jippow §n xronik«n dekãtƒ MakedonikØn pÒlin aÈtØn kale›, grãfvn oÏtvw <<ka‹ MakedÒnvn ÉEp€damnon, §sÊsteron Durrãxion metonomasye›san, pÒlin t∞w Makedon€aw megãlhn ka‹ eÈda€mona oÔsan, katå krãtow aﬂroËsin>>. [Dexippos of after A.D. 250]

CSHB III, ed. B. G. Niebuhr (BONNAE MDCCCXL)

= Constantino Porfirogenito De Thematibus, ed. A. Pertusi, Studi e Testi 160 (Citta’ del Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, 1952) 86-93:

ÜEvw œde tÚ t∞w Yrñkhw y°ma katå tÚn ÑIerokl°ouw Sun°kdhmon, ka‹ metå taËta tÚ t∞w Makedon€aw y°ma, ˘ ÍpÚ

tÚ ÉIllurikÚn ka‹ tØn §ke›se topoyes€an t°taktai: êrxetai oÔn oÏtvw: ***

[48] 2. DeÊteron y°ma Makedon€aw

Makedon€a ≤ x≈ra Ùnomãsyh épÚ MakedÒnow toË DiÚw ka‹ Yu€aw t∞w Deukal€vnow, Àw fhsin ÑHs€odow ı poihtÆw:

ÜH d' Ípokussam°nh Di‹ ge€nato terpikeraÊnƒ

uÂe dÊv, Mãgnhta MakhdÒna y' ﬂppioxãrmhn,

o· per‹ Pier€hn ka‹ ÖOlumpon d≈mat' ¶naion.

ÖAlloi d' épÚ MakedÒnow toË AﬁÒlou, …w ÑEllãnikow, ÑIerei«n pr≈t˙ t«n §n ÖArgei: <<§k MakedÒnow <toË> AﬁÒlou, <éfÉ> o nËn MakedÒnew kaloËntai, mÒnoi metå Mus«n tÒte oﬁkoËntew>>. L°getai d¢ ka‹ Makedon€aw mo›ra Mãketa, …w MarsÊaw §n pr≈tƒ Makedonik«n: <<ka‹ tØn ÉOreste€an d¢ Mãketan l°gousin épÚ toË MakedÒnow>>. ÉAllå ka‹ tØn ˜lhn Makedon€an Maket€an o‰den Ùnomazom°nhn Kle€dhmow §n pr≈tƒ ÉAty€dow: <<ka‹ §jƒk€syhsan Íp¢r tÚn AﬁgialÚn ênv t∞w kaloum°nhw Maket€aw>>. Oﬂ d¢ t∞w Makedon€aw basileÊsantew épogÒnouw •autoÁw ÑHrakl°ouw Ùnomãzousin, ÑHrakl°ouw §ke€nou toË boufãgou ka‹ leontofÒnou tugxãnontow, o tØn eﬁkÒna ka‹ tÚ m°geyow ka‹ ˜lon aÈtoË tÚn xarakt∞ra §n t“ ÑIppodrÒmƒ ı xalkoËw éndriåw épemãjato: ˜w ∑n ÉAlkmÆnhw ka‹ ÉAmfitrÊvnow uﬂÒw, …w ÜEllhnew ceudologoËsi to›w grãmmasi: diÚ ka‹ ént‹ tain€aw ka‹ st°mmatow ka‹ porfÊraw basilik∞w t“ d°rmati t∞w kefal∞w toË l°ontow •autoÁw tainioËsi: ka‹ st°mma toËto ka‹ kÒsmon ≤goËntai, ka‹ Íp¢r pãnta l€yon ka‹ [49] mãrgaron toÊtƒ §gkallvp€zontai: ka‹ mãrtuw éjiÒpistow aÈtÚ tÚ nÒmisma toË MakedÒnow ÉAlejãndrou toiaÊt˙ eﬁkÒni kallvpizÒmenon. ÉE<p>ekrãthse d¢ ≤ basile€a t«n MakedÒnvn érjam°nh épÚ toË tr€tou uﬂoË ÑHrakl°ouw KaranoË prosagoreuom°nou, aÈjhye›sa d¢ épÚ Fil€ppou toË patrÚw ÉAlejãndrou, megalunye›sa d¢ ka‹ ÍperfuØw genom°nh ka‹ t«n êkrvn t∞w g∞w aÈt«n §picaÊsasa §p' aÈtoË ÉAlejãndrou ka‹ t«n aÈtoË diadÒxvn, katalÆjasa d¢ eﬁw Pers°a tÚn Fil€ppou, Àste ka‹ aÈtÚ épobale›n tÚ t∞w basile€aw éj€vma: aﬁxmãlvtow går aÈtÚw ı PerseÁw metå gunaikÚw ka‹ t°knvn, ≤tthye‹w ÍpÚ Aﬁmil€ou ényupãtou ka‹ strathgoË t«n ÑRvma€vn eﬁw tØn ÑR≈mhn épÆxyh d°smiow ka‹ pãnta tå t∞w basile€aw t«n MakedÒnvn §p€shma, Àste épÚ basile€aw eﬁw §parx€an tÚ sx∞ma metabale›n ka‹ nËn eﬁw y°matow tãjin ka‹ strathg€dow aÈtØn katal∞jai.

ÉEparx€a Makedon€aw <aÉ> : ÍpÚ konsiliãrion, pÒleiw l[b]É, Yessalon€kh, P°llh, EÎrvpow, D€ow, B°rroia, ÉEorda€a,

ÖEdessa, K°llh, ÉAlmvp€a, ÑHrãkleia Lãkkou, ÉAntan€a, G°mindow, NikedÆw, DiÒbourow, ÑIdom°nh, Brãgulow, Pr€mana, Mar≈neia, ÉAmf€poliw, Neãpoliw, ÉApollvn€a, TÒpeirow tÚ nËn ÑRoÊsion, NikÒpoliw, +ÉIyãpoliw+, ÖAkanyow, KereÒpurgow, B°rph, ÖAralow, DioklhtianoÊpoliw, SebastÒpoliw.

[50] ÉEparx€a Makedon€aw <bÉ> : ÍfÉ ≤gemÒna, pÒleiw hÉ: StÒloi, ÖArgow, EÈstrãÛon, Pelagon€a, Bãrgala, Kelain€dion, ÑArmon€a,

Zãpara.

ÉEparx€a Yessal€aw: ÍpÚ tÚn aÈtÒn, pÒleiw izÉ, Lãrissa, Dhmhtriãw, Y∞bai, ÉExinaiÒw, Lãmia, Tr€kh, GÒmfoi, ÉUpãth aﬂ nËn legÒmenai N°ai Pãtrai, MhtrÒpoliw, Kaisãreia, Fãrsalow, Bouram€nsiow, sãltow, ÉI[vann]oÊbiow. n∞sow Sk€ayow, n∞sow Sk°pola, n∞sow Pepãrhyow.

ÜEvw œde tÚ y°ma Makedon€aw.

3. Tr€ton y°ma StrumÒnow.

TÚ d¢ y°ma toË StrumÒnow tª Makedon€& sunt°taktai ka‹ oÈdamoË toÊtou lÒgow §st‹ per‹ y°matow, éllÉ eﬁw kleisoÊraw

4. T°tarton y°ma Yessalon€kh.

TÚ d¢ nËn eﬁw y°matow tãjin xrhmat€zon Yessalon€kh ka‹ aÈtÚ Makedon€aw m°row tugxãnei. Ka‹ ·na mØ l°gv toÁw ¶jvyen

ka‹ palaioÁw toË toioÊtou mãrturaw prãgmatow, éjiÒxrevw mãrtuw ı ëgiow toË XristoË épÒstolow PaËlow Makedon€an taÊthn épokal«n: grãfei <dÉ> oÏtvw: <<parÒntow ≤m›n ÉAristãrxou MakedÒnow Yessalonik°vw>>: ÑH går Yessalon€kh mhtrÒpol€w §sti [51] t∞w Makedon€aw. ÉAllå ka‹ ÑIerokl∞w ı grammatikÚw §n ta›w makedonika›w aÈtØn t°yeike pÒlesin. ÖExei d¢ tØn Ùnomas€an épÚ toiaÊthw aﬁt€aw: F€lippow ı ÉAmÊntou YessaloÁw §ke› nikÆsaw tª yugatr‹ ka‹ tª pÒlei ımvnÊmvw tÚ ˆnoma ¶yeto. [from the meaning of the daughter’s name Yessalon€kh]

5. P°mpton y°ma t∞w EÈr≈phw ÑEllãw.

ÑEllåw ≤ x≈ra §klÆyh épÚ ÜEllhnow toË Deukal€vnow, ˘w dunasteÊsaw t∞w Fyi≈tidow toÁw ÍphkÒouw •aut“ genom°nouw

ént‹ Graik«n ÜEllhnaw §kãlese: ka‹ tÒte pr«ton ÑEllåw »nomãsyh. OÈk ∑n d¢ toËto palaiÚn ˆnoma ¶ynouw, éllå fvn∞w t∞w ÑEllhnik∞w ﬁd€vma, …w ı suggrafeÁw [ÉAl°jandrÒw] fhsi, tØn Ùnomas€an nevterikØn eﬁd≈w: <<doke› d° moi, oÈd¢ tÚ ˆnoma toËto sÊmpasã pvw e‰xen ≤ x≈ra>>: oÈd¢ ı poihtØw §mnÆsyh ÑEllÆnvn, ÉArge€ouw aÈtoÁw épokal«n, éllå YessaloÁw mÒnon épokal«n, ka‹ ÑEllãda tØn ÍpÉ ÉAxille› pÒlin, …w ÉAl°jandrÒw fhsin ı polu€stvr: <<oÈdamoË toÁw sÊmpantaw »nÒmasen ÜEllhnaw, oÈdÉ êllouw µ toÁw metå ÉAxill°vw §k t∞w Fyi≈tidow>> prÚw tØn ÖIlion §kpleÊsantaw. ÖExei d¢ tÚ y°ma t∞w ÑEllãdow pÒleiw oyÉ, aÉ m¢n Skãrfeian, bÉ ÉEl<at>€na, gÉ DaÊlion, dÉ Xair≈neian, eÉ NaÊpakton, wÉ DelfoÊw, zÉ ÖAmfissan, ka‹ tåw loipãw. …

6. ÜEkton y°ma PelopÒnnhsow.

KÒrinyow ¥ pote ÉEfÊra, mhtrÒpoliw pãshw ÑEllãdow ka‹ aÈt∞w PeloponnÆsou, tout°stin ÉAxa˝aw: oﬂ går ÑRvma›oi toÁw

tØn PelopÒnnhson oﬁkoËntaw ÉAxaioÁw Ùnomãzousin. ...

9. ÖEnaton y°ma Durrãxion.

Durrãxion, ¥ pote ÉEp€damnow: …

ÉEparx€a Dak€aw mesoga€ou: …

ÉEparx€a [tª palaiò] …

ÉEparx€a Dardan€aw: …

ÉEparx€a Pannon€aw: …

Ka‹ œde m¢n §parx€aw t∞w n°aw ÉHpe€rou, toËt°sti toË Durrax€ou, toË pãlai kaloum°nou ÉEpidãmnou. ÑRht°on d¢ per‹

t∞w Ùnomas€aw aÈtoË pÒyen kale›tai Durrãxion. <<Durrãxion pÒliw [ÑEllhnikÆ] <ÉIllurikØ> ka‹ ÉEp€damnow klhye›sa ÍpÚ ÉEpidãmnou toË érxa€ou ¥rvow: toÊtou yugãthr M°lissa, ∏w ±rãsyh ı Poseid«n ka‹ éfÉ ∏w ı Durrãxiow: … <<Metå d¢ tÚn ÑRizÒnikon LissÒw §sti … ka‹ ÉEp€damnow, Kerkura€vn kt€sma, ≤ nËn Durrãxion ımvnÊmvw …>>, …w [F€lvn] <Strãbvn> grãfei. D°jippow <dÉ> §n Xronik«n dekãtƒ, [57] MakedonikØn pÒlin aÈtØn kale›, grãfvn oÏtvw: <<ka‹ MakedÒnvn ÉEp€damnon, §sÊsteron Durrãxion metonomasye›san, pÒlin t∞w Makedon€aw megãlhn ka‹ eÈda€mona oÔsan, katå krãtow aﬂroËsin>>. [Dexippos of after A.D. 250]

Above, under Hesiod.

====================

N. G. L. Hammond, <<Connotations of ‘Macedonia’ and of ‘Macedones’ until 323 B.C.>>, Classical Quarterly 45.1 (1995) 120-128.

SEG 52 (2002=2006) 185, No. 585, <<Makedon€a as a political term>>; Michael Zahrnt, <<Makedonien als politischer Begriff in vorrömischer Zeit>>, Hermes 130 (2002) 48-62.

Bruno Helly, <<Le dialecte thessalien, un autre modèle de développement>>, Die altgriechischen Dialekte, Wesen und Werden, Akten des Kolloquiums Freie Universität Berlin, 19.-22.

September 2001, Unter Mitwirkung von Barbara Stefan, herausgegeben von IVO HAJNAL [INNSBRUCK 2007] 195-205 [177-222]. The necessity of redifining Hellas/Greece.

=====================================

Elias Kapetanopoulos, Professor Dr. [Greece-Rome]

Department of History

Central Connecticut State University

New Britain, CT 06050-4010 [USA]

Telephone: (860) 832-2820 (office) – (860) 832-2804 (Fax) – (860) 229-9960 (home)

E-mail: Kapetanopoulos@ccsu.edu

Web site: www.history.ccsu.edu/elias/elias.htm

Areas of research: Attic epigraphy-Athenian institutions of the Roman period (200 B.C.-300 A.D.), and early Makedon(ia)/Makedones.

***********************************************************************************************************************************************************************************************